Ξαναβλέποντας: Gattaca

Με λιτά εφέ, η πρώτη ταινία του Andrew Niccol (ένα χρόνο πριν δώσει το σενάριο για το Truman Show) καταφέρνει και μας κάνει να πιστέψουμε ότι υπάρχει η τεχνολογία που παρουσιάζει και δεν κάθεται να μας την πετάξει στα μούτρα. Κερδίζει, για τον υπογράφοντα, πολλούς πόντους από την 50's ενδυματολογία, κάτι που ενισχύει τη νουάρ ατμόσφαιρα του έργου και την προσπάθεια του πρωταγωνιστή να μην αποκαλυφθεί το ψέμα που ζει. Έντονο σέπια χρώμα στη φωτογραφία, ωραίοι δευτεραγωνιστές (ο παλαίμαχος Ernest Borgnine και Alan Arkin, o συγγραφέας Gore Vidal) και φυσικά οι νεαροί (τότε) πρωταγωνιστές Ethan Hawk, Uma Thurman, Jude Law και Loren Dean στα καλύτερά τους.

Το Gattaca είναι ίσως η καλύτερη ταινία του Andrew Niccol, και μια από τις καλύτερες sci-fi των τελευταίων χρόνων.

The Dirty Dozen (Και οι δώδεκα ήταν καθάρματα)

Μια ταινία που μας είχε... ξεφύγει αλλά την θυμηθήκαμε από τις Κόρες του Τσα αλλά και εξαιτίας της προφανής ομοιότητας με τους Μπάσταρδους του Ταραντίνου που θα δούμε σε λίγο καιρό. Η ταινία Και οι δώδεκα ήταν καθάρματα είναι κατά κύριο λόγο μια διασκεδαστική ταινία με θέμα το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο με ήρωες... δώδεκα αντι-ήρωες συν έναν λοχία πιο κάθαρμα κι απ' τους ίδιους. Κάτω από την κωμική επιφάνεια όμως υποβόσκει το αληθινό πρόσωπο του πολέμου: ματαιότητα, φρίκη, σαδισμός.

Σούπερ αντρικό καστ με τον Lee Marvin ως πρωταγωνιστή να ξεχωρίζει στην πιο χαρακτηριστική ταινία ολόκληρης της φιλμογραφίας του. Αν και λέγεται ότι η ταινία δεν του άρεσε και το 1980 συμμετείχε στους 4 της ηρωικής ταξιαρχίας του Σάμιουελ Φούλερ που ήταν πιο κοντά στις δικές του εμπειρίες από τον πόλεμο. Μαζί με τον Marvin, άλλοι τέσσερις ηθοποιοί είχαν συμμετάσχει στον πόλεμο: οι Telly Savalas και Charles Bronson στο Στρατό Ξηράς, ο Ernest Borgnine στο Ναυτικό και ο Clint Walker στην Αεροπορία. Ο Sutherland μπήκε τελευταία στιγμή στο έργο αλλά η ερμηνεία του στη σκηνή που κάνει την επιθεώρηση ως Στρατηγός ήταν αυτή που τον βοήθησε να πάρει το ρόλο στο MASH που θα του εκτόξευε τελικά την καριέρα του. Πάντως, στην αρχική σκηνή που συναντιέται ο Marvin με τον Robert Ryan και ανταλλάσουν φαρμακερά βλέμματα, μοιάζουν λες και λέει ο ένας στον άλλο «και εσύ εδώ;», καθώς ένα χρόνο πριν είχαν ξανασυνεργαστεί στους Επαγγελματίες, άλλη μια ταινία με θέμα τη δημιουργία ομάδας για ειδική αποστολή. Αν αναρωτιέστε επίσης γιατί ο 12ος σκοτώθηκε νωρίς-νωρίς με το αλεξίπτωτο, ο λόγος είναι ότι τον «σκότωσε» έντεχνα εκτός σκηνής ο σκηνοθέτης Robert Aldrich επειδή ο ατζέντης του ηθοποιού ζήτησε περισσότερα λεφτά! Τέλος, η ταινία πέρα από την εμπορική της επιτυχία μάζεψε ένα όσκαρ για τα ηχητικά εφέ και τρεις υποψηφιότητες για ήχο, μοντάζ αλλά και β' ανδρικού ρόλου για την ερμηνεία του Κασαβέτη.

Ice Station Zebra

Η ταινία Μυστική βάση: Ζέβρα είναι μια ψυχροπολεμική περιπέτεια παραγωγής 1968, μεγάλης διάρκειας μεν, ελάχιστα κουραστικής δε, με εντυπωσιακές υποβρύχιες λήψεις αλλά και αρκετά παλιομοδίτικα σκηνικά όσον αφορά τον Βόρειο Πόλο. Χωρισμένη σε δύο μέρη, η πρώτη αφορά το ταξίδι με υποβρύχιο μέχρι να φτάσει ο καπετάνιος Rock Hudson (μαζί με το πλήρωμά του και έναν εντεταλμένο από το Ναυτικό με μυστική αποστολή) στους πάγους, κοντά στον μετεωρολογικό σταθμό που έχει το όνομα Ζέβρα. Στο δεύτερο μέρος και με σχετικά απλές διαδικασίες ενώνουμε τα κομμάτια του παζλ, οι κατάσκοποι αποκαλύπτονται, μαθαίνουμε περί τίνος πρόκειται η όλη ιστορία και φυσικά παρακολουθούμε την αναπόφευκτη σύγκρουση Αμερικανών-Ρώσων. Ευπρεπής σκηνοθεσία από τον παλαίμαχο John Sturges και στο σύνολό της μια περιπέτεια για τους θαυμαστές των παλιών ταινιών. Οι πρωταγωνιστές, τέλος, στέκουν καλά στους ρόλους τους· ο Rock Hudson καπετάνιος σε ρόλο που δεν τον έχουμε συνηθίσει και ο Patrick McGoohan φρέσκος μετά την επιτυχία της τηλεοπτικής σειράς "The Prisoner".

Jubal

Ένας κτηματίας (Ernest Borgnine) βρίσκει πληγωμένο τον Τζούμπαλ Τρουπ (Glenn Ford) και τον παίρνει στη δούλεψή του. Οι λεπτές ισορροπίες που επικρατούν στο ράντσο κινδυνεύουν, όταν η σύζυγος του κτηματία δείχνει την προτίμησή της στο νεοφερμένο. Η ταινία του Delmer Daves είναι ένα ακόμα κλασικό western της δεκαετίας του '50. Ο Jubal είναι το καλό παιδί που θέλει να δουλέψει και νιώθει επίσης υποχρεωμένος απέναντι στο αφεντικό του. Ο δύστροπος όμως Πίνκι (ένας κλασικά δυναμικός Rod Steiger) που εργάζεται κι αυτός στο ράντσο τού πάει κόντρα επειδή α) σαν παλιός νιώθει ριγμένος και β) χάνει την εύνοια της κυράς. Από τη ζηλοφθονία του θα «βάλει φιτίλια» στο αφεντικό και μαζί με τη γυναικεία πουτανιά πονηριά οι καταστάσεις θα αγριέψουν για τα καλά εκεί στην... άγρια δύση. Ταινία ψυχολογικών καταστάσεων κυρίως, και λιγότερο άσκοπης δράσης. Προειδοποίηση προς τους φαν του είδους (και της δράσης) ότι έχει περισσότερο μπλα-μπλα παρά σφαίρες.

Bad Day at Black Rock (Άσχημη μέρα στο μαύρο βράχο )

Μπορεί οι ταινίες Και οι 7 ήταν υπέροχοι και Η μεγάλη απόδραση να θεωρούνται ως οι καλύτερες του σκηνοθέτη John Sturges, ο υπογράφων όμως έχει λίγο διαφορετικά γούστα και πιστεύει πως η Άσχημη μέρα στο Μαύρο Βράχο του 1955 είναι η καλύτερή του. Κι αυτό διότι ξετυλίγεται όλη η δράση απνευστί, μέσα σε 80 λεπτά! Η ιστορία μας αφορά έναν βετεράνο μονόχειρα στρατιωτικό που φτάνει σε ένα... ας πούμε χωριό, τον Μαύρο Βράχο στη μέση του πουθενά, που αναζητά έναν ηλικιωμένο κινέζο και που βρίσκει τη σύσσωμη αντίδραση του ανδρικού πληθυσμού, χωρίς κάποιον προφανή λόγο. Η επιμονή του όμως θα τους κάνει να φοβηθούν την ανακάλυψη του μυστικού τους και θα οδηγήσει επικίνδυνα τις καταστάσεις στα άκρα. Η αδρεναλίνη στα ύψη και το σασπένς δεν τελειώνει παρά μόνο στο τέλος. Φοβερό ανδρικό καστ με τους «κακούς» Robert Ryan, Lee Marvin, Ernest Borgnine, το γιατρό Walter Brennan και τον βετεράνο Spencer Tracy στον πρωταγωνιστικό ρόλο που του απέφερε το βραβείο ερμηνείας στο φεστιβάλ των Καννών. Τέλος, να πούμε ότι εδώ ο Sturges απέσπασε τη μοναδική υποψηφιότητά του για όσκαρ σκηνοθεσίας.

Marty

Η δεύτερη ταινία (αν μετρήσουμε και το Χαμένο Σαββατοκύριακο) που κέρδισε το Όσκαρ καλύτερης ταινίας και το Χρυσό Φοίνικα στο φεστιβάλ των Καννών. Σε μια εποχή που το Χόλιγουντ επένδυε όλο και περισσότερο σε επικά και πανάκριβα έργα ώστε να αντιμετωπίσει την εισβολή της τηλεόρασης, η ταινία Marty του 1955 διέψευσε όλα τα προγνωστικά. Κι αυτό διότι είχε χαμηλότατο προϋπολογισμό, είχε γυρίσματα σε φυσικούς χώρους, είχε έναν σκηνοθέτη που ήρθε κατευθείαν από την τηλεόραση όπως και η ίδια η ταινία στην ουσία, αφού το ίδιο έργο είχε γυριστεί και για την τηλεόραση! Ο Marty είναι ένας ανύπαντρος, 34χρονος, Ιταλο-αμερικανός χασάπης, που ζει ακόμα με τη μητέρα του. Κάνει παρέα με τους φίλους του και ξημεροβραδιάζονται σε μαγαζιά ψάχνοντας για κοπέλες, μόνο που ο Marty έχει αρχίσει να σκέφτεται πλέον και το γάμο, αλλά αρχίζει και απογοητεύεται καθώς βλέπει τα χρόνια να περνάνε και να μην μπορεί να βρει γυναίκα (που να αρέσει και στη μάνα!). Μέχρι που μια μέρα θα γνωρίσει μια μέτριας εμφάνισης κοπέλα και για να την υπερασπιστεί θα πρέπει να αντιμετωπίσει την αρνητικότητα της μητέρας του και τα κασμέρια των φίλων του. Απλή ταινία και ανθρώπινη, μια αποτύπωση ρεαλιστικών καταστάσεων χωρίς φρου-φρου και αρώματα. Και επειδή κάποια πράματα δεν αλλάζουν εύκολα, σίγουρα υπάρχουν άνθρωποι εκεί έξω που μπορούν να ταυτιστούν με τον ήρωα της ταινίας, ακόμα και σήμερα...

Προσθέστε και τα Όσκαρ σκηνοθεσίας για τον Delbert Mann (που μεταπήδησε με επιτυχία θα λέγαμε από την τηλεόραση στον κινηματογράφο), σεναρίου και α' ανδρικού ρόλου για τον Ernest Borgnine και πολλές άλλες υποψηφιότητες.