The Matchmaker (Έτοιμοι για γάμο)

Ανάλαφρη, χαριτωμένη, σπιρτόζικη κωμωδία εποχής γύρω από τις προσπάθειες μιας ηλικιωμένης προξενήτρας να παντρέψει... τον εαυτό της με έναν πλούσιο έμπορο. Για να πετύχει το σκοπό της, θα εφαρμόσει ένα πανούργο σχέδιο, δελεάζοντάς τον με την νεαρά Shirley MacLaine, την οποία θα κορτάρει ο επίσης νεαρός, φτωχός πλην τίμιος, υπάλληλος του εμπόρου Anthony Perkins και όλο το σχέδιο της προξενήτρας θα κινδυνεύσει με παταγώδη αποτυχία. Τη σκηνοθεσία του The Matchmaker υπογράφει ο ηθοποιός Joseph Anthony, μεταφέροντας στο πανί το διάσημο θεατρικό του Thornton Wilder, κρατώντας τη θεατρική καταγωγή του έργου και βάζοντας τους ηθοποιούς να απευθύνονται ενίοτε στο κοινό μιλώντας ή σχολιάζοντας μπροστά στην κάμερα. Την προξενήτρα υποδύεται η διάσημη θεατρική ηθοποιός Shirley Booth, σε μια από τις ελάχιστες κινηματογραφικές της εμφανίσεις. Τη σεναριακή μεταφορά ανέλανε ο John Michael Hayes, γνωστός για τα σενάρια μερικών διάσημων έργων του Άλφρεντ Χίτσκοκ από τη δεκαετία του '50. Συνοψίζοντας, μπορούμε να πούμε δύο λόγια για το έργο: αγνή διασκέδαση!

The Trial (Η δίκη)

Η δίκη (γνωστή και ως Les Procès) είναι μια ακόμα ταινία του Orson Welles, από αυτές δηλαδή που κατάφερε να ολοκληρώσει. Βασισμένη στο πασίγνωστο ημιτελές βιβλίο του Franz Kafka σε σενάριο του Welles, η ταινία γυρίστηκε σε διάφορα μέρη της Ευρώπης, εκτός από την Πράγα, την πατρίδα του Κάφκα, καθώτι εκεί τα έργα του συγγραφέα ήταν ακόμα απαγορευμένα από την κομουνιστική κυβέρνηση. Ο Anthony Perkins ερμηνεύει τον πρωταγωνιστικό ρόλο του κυρίου Κ., μπαίνοντας απόλυτα στο πνεύμα του κακόμοιρου υπαλληλάκου που ξυπνάει μια μέρα και βρίσκεται κατηγορούμενος για κάποια αξιόποινη πράξη που δεν γνωρίζει και κανείς δεν του λέει. Συμπρωταγωνιστούν επίσης η Jeanne Moreau, η πανέμορφη Romy Schneider και ο (σχεδόν μόνιμος συνεργάτης τα τελευταία χρόνια) Akim Tamiroff, όπως και ο ίδιος ο Welles στο ρόλο του συνηγόρου.

Η ταινία αποτελεί ένα εικαστικό, σκηνοθετικό επίτευγμα του Welles, προσφέροντας στον θεατή απίστευτες εικόνες. Τα πελώρια σκηνικά (που φέρνουν στο μυαλό το γερμανικό εξπρεσιονισμό) αναλαμβάνουν πρωταγωνιστικό ρόλο τονίζοντας την ασημαντότητα του ήρωα μπροστά στη Δικαστική Εξουσία, ανήμπορος να αντιμετωπίσει τη Γραφειοκρατία, ο οποίος θαρρείς ότι κινείται σαν μαριονέτα. Μια ταινία όμως που απευθύνεται καθαρά σε σινεφίλ κοινό.

Catch-22

Με δυο λόγια η ταινία Catch-22 θα μπορούσε να χαρακτηριστεί με τη γνωστή φράση: εκεί που αρχίζει ο στρατός, τελειώνει η λογική!

Ο πρωταγωνιστής μας (και πρόπερσι βραβευμένος με όσκαρ) Alan Arkin είναι ένας πιλότος βομβαρδιστικού αεροσκάφους που βρίσκεται σε μονάδα κάπου στη Μεσόγειο, την εποχή της αντεπίθεσης των συμμάχων. Ύστερα από πολλές επιχειρήσεις προσπαθεί να πάρει απολυτήριο, αλλά μαθαίνει ότι υπάρχει μια παγίδα (catch), ένας κανονισμός με την ονομασία Catch-22 που δεν του αφήνει κανένα περιθώριο λογικής αντιμετώπισης του θέματός του! Έτσι παραμένει στο πόστο του και βλέπουμε διάφορες παρανοϊκές ιστορίες (χωρίς χρονολογική σειρά) και στιγμιότυπα βγαλμένα από τη φαντασία και τα όνειρα του Arkin. Ενδιαφέρον έχει η τραγελαφικότητα και ο σουρεαλισμός που κυριαρχούν στην πραγματικότητα σε αντίθεση με τη ωμότητα και τη σκληράδα κάποιων σκηνών της φαντασίας του ήρωα. Πλήθος χαρακτήρων και γνωστών ηθοποιών συμμετέχουν στην ταινία παραγωγής 1970, οι περισσότεροι ανερχόμενοι ηθοποιοί της εποχής: Jon Voight, Martin Sheen, Art Gurfunkel, με τη συμμετοχή των... βετεράνων Orson Welles, Anthony Perkins, Martin Balsam. Η αντιπολεμική, σατιρική, μαύρη κωμωδία του Mike Nichols όμως απέτυχε εμπορικά. Ίσως το πιο κωμικό και πετυχημένο MASH που κυκλοφόρησε λίγους μήνες νωρίτερα αποτέλεσε την ταφόπλακα για την επιτυχία του έργου. Παρακολουθείται με ενδιαφέρον, βεβαίως-βεβαίως, και έχει και αρκετές έξυπνες κωμικές σκηνές, αλλά υπάρχει επίσης μια αίσθηση ότι κάτι δεν πήγε συνολικά καλά. Το βιβλίο του Joseph Heller πάνω στο οποίο βασίστηκε η ταινία δεν το έχω διαβάσει ακόμα για να μπορώ να κάνω συγκρίσεις.

The Tin Star (Ένας άντρας με καρδιά)

Ο σκηνοθέτης Anthony Mann είναι γνωστός κυρίως για τα western που είχε κινηματογραφήσει με πρωταγωνιστή τον James Stewart. Η χαμηλού προϋπολογισμού ταινία The Tin Star, παραγωγής 1957, τον βρίσκει σε γνώριμα λημέρια, έχοντας για πρωταγωνιστή αυτή τη φορά τον Henry Fonda (άλλος βετεράνος των γουέστερν). Ο οποίος Fonda υποδύεται έναν κυνηγό κεφαλών που βρίσκεται περαστικός για λίγες μέρες από μια (φαινομενικά) ήσυχη πόλη. Εκεί οι τοπικοί άρχοντες έχουν εκλέξει ως σερίφη έναν νεαρό (Anthony Perkins) ο οποίος όμως είναι ανέμπειρος και έρμαιο των διαθέσεων του τραμπούκου της πόλης. Με τη βοήθεια του πολύπειρου Fonda, ο Perkins θα μάθει να έχει αυτοπεποίθηση και θάρρος, θα μάθει να χειρίζεται σωστά το όπλο αλλά, κυρίως, να χειρίζεται επικίνδυνες καταστάσεις. Ο χαρακτήρας του νεαρού σερίφη θα σμιλευθεί σωστά και το τέλος θα τον βρει έτοιμο να αντιμετωπίσει την αδιαφορία της αριστοκρατίας, τη φυγή της αρραβωνιαστικιάς του και την ψυχολογική πίεση των τραμπούκων καουμπόιδων.

On the Beach (Όσο θα υπάρχουν άνθρωποι)

Καταμεσής του Ψυχρού Πολέμου, ο σκηνοθέτης Stanley Kramer επέλεξε ένα δύσκολο θέμα να κινηματογραφήσει. Η ταινία On the Beach (Όσο θα υπάρχουν άνθρωποι) του 1959 ήταν βασισμένη στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Nevil Shute. Mόλις 2 χρόνια πριν την κρίση στον Κόλπο των Χοίρων, μας παρουσιάζει τα τραγικά επακόλουθα ενός πυρηνικού ολέθρου. Ο κόσμος όπως τον ξέρουμε έχει καταστραφεί και μόνο η Αυστραλία έχει μείνει προς στιγμήν ανέπαφη. Σε λίγους μήνες η ραδιενέργεια θα φτάσει και στην απομακρυσμένη ήπειρο, μολύνοντας έτσι κάθε τετραγωνικό χιλιοστό του πλανήτη μας. Η ταινία, παρά τη φωτεινή φωτογράφησή της, είναι απαισιόδοξη και σε σημεία τρομακτική. Ειδικά οι σκηνές των αυτοκτονιών προς το τέλος βάζουν το τελευταίο καρφί στην κάσα της όποιας ελπίδας και αισιοδοξίας μπορεί να είχε ο θεατής. Ένα πολύ δύσκολο θέμα ειδωμένο από την πλευρά των ανθρώπων και των απλών πολιτών. Μια δύσκολη ταινία που ήθελε να κρούσει νωρίς τον κώδωνα του πυρηνικού κινδύνου.