Ξαναβλέποντας: The Pink Panther

Είδαμε ξανά μετά από χρόνια (στα Τζουμέρκα, έτσι για την ιστορία) το The Pink Panther, την πρώτη ταινία της σειράς ταινιών του Blake Edwards με θέμα τον επιθεωρητή Κλουζό (που υποδύθηκε εκπληκτικά ο Peter Sellers) και τις απίθανες περιπέτειες του. Εδώ όμως, ο πρωταγωνιστής είναι ο David Niven, διάσημος ζεν πρεμιέ αλλά και διαβόητος ληστής που θα βάλει στο μάτι το διάσημο διαμάντι που λέγεται... Ροζ Πάνθηρας, ενώ θα κοροϊδεύει τον Κλουζό που θα ψάχνει μάταια να βρει τον ληστή. Πολλά ευτράπελα που βγάζουν λίγο γέλιο, αρκετά ενήλικα υπονοούμενα, το έργο έχει μία αύρα παλιού κινηματογράφου και θα την ξεχνούσαμε εύκολα, αν δεν υπήρχε η τελική σεκάνς. Και για αυτή την τελική σεκάνς και μόνο (μετά το αποκριάτικο πάρτι), για το κυνηγητό με τα αμάξια, με τις ολόσωμες στολές πιθήκων, με ελάχιστο διάλογο (κάτι σαν φόρος τιμής στις παλιές κωμωδίες του βωβού κινηματογράφου), ο Edwards σκηνοθετεί γνήσια κωμωδία και το γέλιο βγαίνει αβίαστο.

Please Don't Eat the Daisies (Μην τρως τις μαργαρίτες)

Καθηγητής θεάτρου (David Niven) "αναβαθμίζεται", παίρνει τη θέση ενός από τους 7 μεγάλους κριτικούς θεατρικών παραγωγών στη Νέα Υόρκη. Αυτό θα έχει σαν επακόλουθο να κρέμονται γνωστοί και άγνωστοι από την πένα του, να αναγκαστεί να κρίνει άσχημα φίλους, να γίνει διάσημος με όλα τα συνεπακόλουθα. Η σύζυγος (Doris Day) θα επωμιστεί αυτές τις αλλαγές και θα στηρίξει το σύζυγο της. Η διασημότητα θα τους βάλει σε μεγάλα σαλόνια, θα αλλάξει τον τρόπο ζωή τους και θα τους φέρει αντιμέτωπους με τα όνειρα τους και αντιμέτωποι με το δίλημμα αν θα επιλέξουν τελικά μια ζωή στα προάστια ή μια "μεγάλη" ζωή στην πόλη. Βασίστηκε στο αυτοβιογραφικό βιβλίο της ζωής της Jean Kerr με το σύζυγο της Walter Kerr, πασίγνωστο θεατρικό κριτικό της εποχής. Το Please Don't Eat the Daisies έχει την Doris Day σε πρώτο πλάνο, η οποία σηκώνει την ταινία στις πλάτες της. Στο σύνολο της, είναι μια χαριτωμένη οικογενειακή κομεντί, με καλή σκιαγράφιση χαρακτήρων των δύο πρωταγωνιστών, με το δραματικό στοιχείο να μην "βαραίνει" το έργο.

The Prisoner of Zenda

Ο Εγγλέζος Ronald Colman πηγαίνει για διακοπές στη (φανταστική) Ruritaria και μπλέκεται σε περιπέτειες. Ο διάδοχος του θρόνου είναι πανομοιότυπος με τον Colman και απαγάγεται μία μέρα πριν την ενθρόνιση του. Έτσι ο Colman αναγκάζεται(;) να υποδυθεί τον βασιλιά για να μην οξυνθεί η πολιτική αστάθεια της χώρας, μέχρι να ανακαλύψουν πού βρίσκεται ο πραγματικός βασιλιάς και ποιος κρύβεται πίσω από την απαγωγή. Βασισμένο στο ομότιτλο και διάσημο βιβλίο του Anthony Hope, η ταινία The Prisoner of Zenda είναι η μεγάλη παραγωγή του David O. Selznick για τη χρονιά του 1937 και τα έχει όλα: περιπέτεια, ξιφομαχίες, ίντριγκες, στερότυπους καλούς και κακούς, ρομάντζο, ανατροπές, τεράστια σκηνικά. Το κλασικό Χόλιγουντ σε όλο του το μεγαλείο. Πλήθος καστ πλαισιώνει τον Colman, με πιο γνωστούς τους Madeleine Carroll, David Niven, Raymond Massey, Douglas Fairbanks Jr. και τη Mary Astor.

The Charge of the Light Brigade

Ξεκινάς να δεις το έργο The Charge of the Light Brigade και καταλύγεις να διαβάζεις ιστορία (στρατιωτική και... χολιγουντιανή). Η Warner επέλεξε το 1936 να γυρίσει ένα έργο με θέμα τη Βρετανική αυτοκρατορία του 19ου αιώνα, μετά την επιτυχία του Lives of a Bengal Lancer του '35. Ο τίτλος του έργου βασίστηκε στο ομότιτλο ποίημα του Λόρδου Alfred Tennyson γύρω από την επέλαση ελαφριάς ταξιαρχίας Βρετανών εναντίον των Ρώσων (στη μάχη του Balaklava-1854) στον πόλεμο της Κριμαίας. Οι δυνάμεις των Ρώσων ήταν πολύ μεγαλύτερες από αυτό που πίστευαν οι Βρετανοί και η συντριβή της ταξιαρχίας ήταν αναπόφευκτη.

Η ιστορία της ταινίας που παρακολουθούμε πάντως επικεντρώνεται στο ερωτικό τρίγωνο ανάμεσα στον Errol Flynn, την αρραβωνιαστικιά του Olivia de Haviland και τον αδερφό του Flynn (κάποιον σχετικά άσημο Patrick Knowles), και το δράμα περιπλέκεται από τις εξελίξεις και το περιβάλλον στο οποίο διαδραματίζεται. Το οποίο περιβάλλον είναι η Ινδία και η επανάσταση του 1857. Το μεγαλύτερο κομμάτι της ταινία βασίστηκε πάνω στην ιστορία της σφαγής του Cawnpore και μόνο στο τέλος παρουσιάζεται η μάχη στο Balaklava. Επειδή όμως υπήρχε χρονολογική ανακρίβεια με τα δύο συμβάντα, οι του Χόλιγουντ επέλεξαν να αλλάξουν ονομασία στο Cawnpore και το μετονόμασαν στο φανταστικό Chukoti. Η βία που παρουσιάζεται στο έργο είναι αρκετά... light και γραφικά απλοϊκή για τα δεδομένα του σύγχρονου θεατή αλλά και για την λογοκρισία της εποχής του 1936, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς το μέγεθος της αποτροπιαστικής σφαγής που έλαβε χώρα στο Cawnpore από τους Ινδούς. Και φυσικά, στη συνέχεια, τα αντίποινα των Βρετανών ήταν εντελώς εκδικητικά και ομοίως αποτροπιαστικά.

Μετά αναρωτιέσαι αν έχει αλλάξει τίποτα στον κόσμο μας εδώ και χιλιάδες χρόνια: οι μεγάλεις δυνάμεις επεμβαίνουν σε διάφορα σημεία του πλανήτη, οι προστριβές οδηγούν σε αιματοχυσίες και εν έτη 2015 η τρομοκρατική ενέργεια στο Παρίσι επιβεβαιώνει την απορία μου· τίποτα δεν έχει αλλάξει σ'αυτόν τον κόσμο.

Κατά τ'άλλα, το έργο είναι άλλη μία δημιουργία του κλασικού Χόλιγουντ με σκηνοθέτη τον Michael Curtiz (της Καζαμπλάνκας και άλλων τετρακοσίων έργων!), με εμφάνιση των στίχων του ποιήματος πάνω στην οθόνη κατά τη διάρκεια της τελικής μάχης (σαν ταινία του βωβού) και με πλήθος από κουστούμια, σκηνικά, κομπάρσων και αλόγων. Σημειώστε ότι (αντιγράφω από wikipedia) στην τελική σκηνή, χρησιμοποιήθηκε ως είθισται σύρμα για να ανατρέπονται τα άλογα αλλά χρειάστηκε να θανατωθούν 25 από τα 125. Μετά από αυτό το συμβάν, το αμερικανικό Κονγκρέσο θέσπισε νόμο για την προστασία των ζώων στα γυρίσματα ταινιών και φυσικά απαγορεύτηκε η χρήση των συρμάτων.

Wuthering Heights (Ο πύργος των καταιγίδων)

Πρέπει να είμαι από τους ελάχιστους που δεν διάβασαν το πασίγνωστο κλασικό έργο της Emily Bronte. Πέρα από τα ονόματα των πρωταγωνιστών, δεν είχα καμία ιδέα για την πλοκή του έργου. Όπως επίσης δεν είχα παρακολουθήσει ποτέ καμία κινηματογραφική μεταφορά του, από τις πολλές που έχουν γίνει. Και παρακολουθώντας το γοτθικό ρομάντζο με τη σφραγίδα του William Wyler, υπό την παραγωγή του Samuel Goldwyn (τελευταίο όνομα στα credits ο παραγωγός!), εντύπωση μου έκανε πως τόσα χρόνια που περάσανε, παιδιά δεν κάνανε οι δύο οικογένεις; Ψάχνοντας, διάβασα ότι τα μισά κεφάλαια του βιβλίου αποτέλεσαν το υλικό για την ταινία, επικεντρώνοντας το ενδιαφέρον στον έρωτα του ζευγαριού. Η συνέχεια θέλει τα παιδιά του Χίκλιφ και της Κάθι να σχετίζονται στο μέλλον, κάτι που μου θύμισε ολίγον από το Come and Get It, πάλι του Wyler. Όπως και να'χει, το Wuthering Heights είναι άλλη μια καλή ταινία από τη χρονιά του 1939, ίσως μια από τις καλύτερες κινηματογραφικές χρονιές. Από τις 8 υποψηφιότητες για όσκαρ, κέρδισε αυτό για την ασπρόμαυρη φωτογραφία, αφού σ'αυτήν την κατηγορία δεν είχε αντίπαλο το Όσα παίρνει ο άνεμος. Ο Laurence Olivier αποσπά την πρώτη του υποψηφιότητα για όσκαρ, η Merle Oberon γίνεται περισσότερο γνωστή και ο David Niven συνεχίζει να εμφανίζεται σε δεύτερους ρόλους. Πειράζει, όμως, που εγώ προτιμώ τη Τζεζεμπέλ;

The Moon Is Blue (Το γαλάζιο φεγγάρι)

Ρομαντική κωμωδία από τον Ότο Πρέμινγκερ με τον σταρ William Holden, που ήταν πολύ στα πάνω του τη δεκαετία του '50. Είναι απ'αυτές τις ταινίες, όμως, που το παρασκήνιο είναι πιο ενδιαφέρον από το ίδιο το έργο. Παρόλο που το ίδιο το έργο ήταν πολύ τολμηρό για την εποχή του (και για την πουριτανική Αμερική) επειδή αναφέρεται στις εφήμερες σχέσεις και σε θέματα ταμπού, όπως την παρθενία πριν το γάμο κ.α., κατάφερε (ο Πρέμινγκερ; ο σεναριογράφος;) να μας κουράσει με τους μεγάλους σε διάρκεια διαλόγους και τις ξεχειλωμένες (από παντού) σκηνές. Γνωρίζουμε ότι η πρώτη ύλη προέρχεται από το ομότιτλο θεατρικό του F. Hugh Herbert αλλά αυτό δεν αποτελεί δικαιολογία ώστε να μην προσέξουν τη ροή των σκηνών. Η νεαρή και πανέμορφη πρωταγωνίστρια Maggie McNamara, με το κούρεμα α λα Audrey, στην πρώτη της κινηματογραφική εμφάνιση ξεχωρίζει και αποτελεί τον καλύτερο λόγο για να δείτε την ταινία The Moon Is Blue. Και πού αναφέρεται ο τίτλος; Στο ότι ο έρωτας μπορεί να προκύψει αναπάντεχα και ότι όλα αυτά μπορούν να συμβούν μόνο... όταν το φεγγάρι είναι μπλε, δηλαδή μία στο εκατομμύριο (ή ποτέ)!

Για την παραγωγή και τα προβλήματα με τη λογοκρισία, μπορείτε να διαβάσετε το εκτενές άρθρο στη βικιπαιδεία, που βασίζεται κυρίως στο βιβλίο "The World and Its Double" για τη ζωή και το έργο του σκηνοθέτη. Πρόκειται για την ταινία που έσωσε τη καριέρα του David Niven καθώς δεν βρισκόταν σε υπόληψη από το κύκλωμα του Χόλιγουντ εκείνη την εποχή. Το κερασάκι στην τούρτα αποτέλεσε το βραβείο Χρυσής Σφαίρας α' αντρικού ρόλου που κέρδισε για κωμική ταινία.

Dodsworth (Χαμένα νιάτα)

Ως πού θα φτάσει ο καημένος σύζυγος Walter Huston για να κάνει τα χατήρια της νεαρής γυναίκας του; Αφού βγήκε στη σύνταξη και πάντρεψε την κόρη του, το ζευγάρι πήρε τα μπογαλάκια του και έφυγε για τη Γηραιά Ήπειρο. Το ταξίδι για τη γυναίκα όμως θα σημαίνει φλερτ, ψώνια, πολυτέλεια και χλιδή. Κάτι που ο άντρας το έχει βαρεθεί. Θα την αφήσει λοιπόν ελεύθερη να κάνει τη ζωή της (με διαφορετικό αμόρε σε κάθε πόλη!) με τίμημα όμως τη μεταξύ τους σχέση. Αν και οι ταινίες του ’30 μοιάζουν στην στατικότητά τους, εδώ ο κύριος Wyler ξεχωρίζει από κάποια καλοστημένα πλάνα και τις έξυπνες χρήσεις του φακού. Ποιος άλλος, επίσης, θα άγγιζε με φινέτσα ένα πολύ τολμηρό για την εποχή θέμα; Επτά υποψηφιότητες για όσκαρ κέρδισε το Dodsworth, στις οποίες βρίσκουμε την πρώτη σκηνοθετική του Wyler και την πρώτη ερμηνευτική του Walter Huston, αλλά και καλύτερης ταινίας. Κέρδισε αυτό της καλλιτεχνικής διεύθυνσης. O νεαρός David Niven εμφανίζεται σε λίγες σκηνές και είναι το ένα από τα... αμόρε της κυρίας.

Four Men and a Prayer (Ο όρκος των τεσσάρων)

Ο συνταγματάρχης πατέρας έκανε λάθη σε δάφορες συρράξεις στην Ινδία και απολύθηκε ατιμωτκά από το στράτευμα. Γύριζοντας στην πατρίδα με μια βαλίτσα γεμάτη στοιχεία που αποδεικνύουν την αθωώτητά του, δολοφονείται μέσα στο σπίτι του. Οι τέσσερις γιοι του θα γυρίσουν όλο τον κόσμο (Ινδία, Βραζιλία, Αίγυπτο και πίσω στην Αγγλία) προσπαθώντας να ξεσκεπάσουν την πλεκτάνη γύρω από τη μυστηριώδη δολοφονία. Και στο πλευρό τους θα βρεθεί μια πλούσια δεσποινίδα, η χαριτωμένη Loretta Young, που με τις διασυνδέσεις της θα τους οδηγήσει στο επιθυμητό αποτέλεσμα. Ανάμεσα στους τέσσερις γιους βρίσκουμε τους νεαρότατους George Sanders και David Niven, σ' αυτή τη μικρή σε διάρκεια ταινία του John Ford (πριν ασχοληθεί σχεδόν αποκλειστικά με το ουέστερν) με το όνομα Four Men and a Prayer, που μας παρουσιάζει τα ήθη μιας άλλης εποχής. Όλα αυτά, λίγα χρόνια πριν έρθει ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος και εξαφανίσει κάθε ρομαντισμό και αισιοδοξία... Καίρια όμως η αναφορά στις εταιρείες όπλων και στα ανήθικα, διπρόσωπα παιχνίδια που παίζουν.

Bluebeard's Eighth Wife (Η όγδοη γυναίκα του Κυανοπώγωνα)

Όχι ακριβώς η ιστορία του Κυανοπώγωνα. Για την ακρίβεια μία μόνο σχέση. Ο εκατομμυριούχος Gary Cooper παντρεύεται και χωρίζει συνέχεια με τις γυναίκες, μη μπορώντας να βρει τη μία και μοναδική, την ιδανική γυναίκα για αυτόν. Η πανέμορφη, μικροσκοπική γαλλιδούλα με τη μεγάλη καριέρα στο Χόλιγουντ Claudette Colbert θα είναι η Bluebeard's Eighth Wife. Θα του κάνει αρκετές... τσαχπινιές αλλά στο τέλος θα τον ερωτευτεί και θα αποφασίσει να τον παντρευτεί. Τη μέρα του γάμου όμως θα μάθει την αλήθεια για τις προηγούμενες συζύγους του και... θα τα πάρει στο κρανίο. Η πανούργα όμως θα τον παντρευτεί αλλά θα του ψήσει το ψάρι στα χείλια για πολύ καιρό μέχρι να πέσουν μαζί στο κρεβάτι, δηλαδή.

Από τις καλύτερες ταινίες της εποχής, μια ρομαντική κομεντί με έξυπνα αστεία και φοβερούς διαλόγους. Όταν στην σκηνοθεσία βρίσκουμε τον Ernst Lubitsch, ο οποίος κινηματογραφεί το σενάριο του διδύμου Billy Wilder/Charles Brackett (η πρώτη συνεργασία τους εν έτη 1938), δε νομίζω να έχετε απορία για το αποτέλεσμα. Οι σκηνές ειδικά όπου ο Cooper μελετάει τη «Στρίγγλα που έγινε αρνάκι» για να τα βγάλει πέρα, είναι απολαυστικές. Σε μικρό ρόλο αγαθιάρη βλέπουμε και τον David Niven και τον τζέντλεμαν Edward Everett Horton, μόνιμο δευτεραγωνιστή σε ταινίες του Lubitsch. Απολαυστικότατη ταινία 85 λεπτών.

The Bishop's Wife (Ένας άγγελος στη Γη)

Άλλη μια χριστουγεννιάτικη ταινία που είδαμε μέσα στη ζέστη. Όπως και το Θαύμα στο Μανχάταν, η ταινία The Bishop's Wife έχει παρόμοιο υπόβαθρο, είναι κι αυτή ταινία φαντασίας, κυκλοφόρησε επίσης το 1947 και ήταν κι αυτή υποψήφια για όσκαρ καλύτερης ταινίας. Και όπως μπορείτε να μαντέψετε, το χριστουγεννιάτικο και εντελώς χριστιανικό της ύφος φτάνει και περισσεύει για να σας... απωθήσει. Σε αντίθεση όμως με την προγενέστερη, είναι μια καθαρά ενήλικη ταινία. Κι αυτό οφείλεται στα υπονούμενα και τον τρόπο που φλερτάρει ο... άγγελος Cary Grant τη γυναίκα του επισκόπου (όπως λέει και ο τίτλος) David Niven. Βασισμένη στο βιβλίο του Robert Nathan, η ταινία είναι αρκετά ευχάριστη και σε κερδίζει με το αγνό της πνεύμα και τους ελκυστικούς πρωταγωνιστές. Σε μεγάλο βαθμό ευθύνεται η παρουσία του Cary Grant, ο οποίος με το χαμόγελο στα χείλη δίνει σημασία σε όλους τους ανθρώπους και προσπαθεί να τους βοηθήσει απλώς είτε ταρακουνώντας είτε... φλερτάροντάς τους έτσι ώστε να βγάλουν τον καλύτερο εαυτό τους.

Σημειώνουμε ότι η σύζυγος Loretta Young κέρδισε το όσκαρ ερμηνείας εκείνη τη χρονιά για άλλη ταινία: The Farmer's Daughter. Μπορεί να έχετε δει επίσης κάποια παρόμοια ταινία με τον Denzel Washinton και την (ατάλαντη) Whitney Houston. Είναι το υποδεέστερο ριμέικ της με τίτλο The Preacher's Wife.

Separate Tables (Χωριστά τραπέζια)

Τα Χωριστά τραπέζια βασίστηκαν στην ομώνυμη συλλογή δύο μονόπρακτων του μεγάλου βρετανού δραματουργού Terence Rattigan που πρωτοπαίχθηκε στο Λονδίνο το 1954. Δύο χρόνια μετά, μεταφέρθηκε στο Broadway και το 1958 μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο από τη ανεξάρτητη εταιρεία παραγωγής Hecht-Hill-Lancaster, δηλαδή του παραγωγού Harold Hecht που ανακάλυψε τον Burt Lancaster και τον πήγε στο Χόλιγουντ και του συγγραφέα/παραγωγού James Hill, που εκείνη την εποχή ήταν (και μάλιστα ο τελευταίος) σύζυγος της Rita Hayworth. Έτσι, καταλαβαίνετε πώς πήρε το ρόλο η κυρία Hayworth. Η ταινία ξεχωρίζει όμως και για το υπόλοιπο καστ· την εύθραυστη ερμηνεία της Deborah Kerr, τον γεροντίστικο ρόλο του David Niven και τους δεύτερους ρόλους με τις Wendy Hiller και Gladys Jackson να δίνουν τα ρέστα τους.

Η ιστορία αφορά τις προβληματικές σχέσεις ενός ζευγαριού που συναντιέται μετά από καιρό σε ένα παραλιακό ξενοδοχείο στη νότια Αγγλία. Ο πρώην (Burt) είναι αλκοολικός και έχει δεσμό με μια υπάλληλο του ξενοδοχείου (Hiller) και η πρώην (Rita) αποτελεί τη γυναίκα που δεν μπορεί να ξεχάσει. Ταυτόχρονα η Kerr, που είναι ένα άβγαλτο και συνεσταλμένο κορίτσι και βρίσκεται κάτω από την αυστηρή προστασία της μητέρας της, γοητεύεται από τον πολλά χρόνια μεγαλύτερό της στρατηγό Niven, ο οποίος συνέχεια αφηγείται ιστορίες από τον πόλεμο. Δυνατή, δραματική ταινία γύρω από τα πάθη των ερωτευμένων ανθρώπων και τα (αιώνια;) προβλήματα των ανθρωπίνων σχέσεων.

Δείτε σ' αυτό το σάιτ πολλές φωτογραφίες από την ταινία.