Private's Progress

Περιπέτειες στο στράτευμα από το Ian Carmichael, που συνεχίζει να υποδύεται τον αγαθό και ηθικό τύπο που είχε κάνει σε προηγούμενα έργα (ειδικά των αδερφών Boulting). Εδώ, στο Private’s Progress, κατά τη διάρκεια του Β’ ΠΠ, στρατολογείται από το πανεπιστήμιο και λόγω των γνώσεων του σε ξένες γλώσσες, συμμετέχει σε μία ομάδα που θα μπει σε γερμανικό έδαφος, για να αποσπάσει έργα τέχνης που έχουν πάρει οι Γερμανοί. Οι Βρετανοί αξιωματικοί υπεύθυνοι του σχέδιου (ο ένας ναύαρχος είναι και θείος του Carmichael) έχουν σκοπό να πουλήσουν μετά κάποια από τα ορίτζιναλ έργα τέχνης στη μαύρη αγορά. Όλα φυσικά θα πάνε ανάποδα σε αυτή την κωμωδία, που παρακολουθείται παραπάνω από ευχάριστα. Ο νεαρός Richard Attenborough συμμετέχει ως φαντάρος που είναι άσος στην κοπάνα και στη λούφα, βάζοντας στα κόλπα και τον Carmichael.

The Wackiest Ship in the Army

Κωμική ταινία με θέμα τον β' παγκόσμιο πόλεμο και και την προσπάθεια Αμερικανών και αυστραλών να περάσουν ένα απλό ιστιοφόρο μέσα από τα νερά που ελέγχουν οι Ιάπωνες. Καπετάνιος διορίζεται ο Jack Lemmon και όλοι οι υπόλοιποι ναύτες είναι φαντάροι που δεν έχουν ιδέα από τη θάλασσα, πόσο μάλλον από ιστιοπλοΐα. Κωμική ταινία της σειράς που σκοπό είχε να προωθήσει τον νεαρό τραγουδιστή Ricky Nelson και να βάλει άλλη μία ακόμη προσθήκη στα κωμικά έργα που έπαιζε ο Jack Lemmon. Το The Wackiest Ship in the Army είναι μια αρκετά παλιομοδίτικη ταινία, με πολλά κλισέ, απευθύνεται αποκλειστικά στους θαυμαστές του κυρίου Lemmon και μόνο.

Operation Mad Ball

Κωμωδία με θέμα τον στρατό, τον πόλεμο, λίγο μαύρο χιούμορ με τον τομέα που συλλέγει τα πτώματα και για όλα αυτά ευθύνεται ο Jack Lemmon, ο οποίος βρίσκεται κάπου στη Γαλλία στο τέλος του Β'ΠΠ και περιμένει, μαζί με τα υπόλοιπα φαντάρια, την ώρα που θα επιστρέψουν πίσω στα σπίτια τους. Και επειδή βαριούνται του θανατά, αποφασίζει να διοργανώσει έναν χορό για όλα τα φαντάρια και τις στρατιωτικίνες (γιατρέσες και νοσοκόμες) στο διπλανό χωριό. Αυτή είναι η επιχείρηση που θα ενορχηστρώσει κάτω από τη μύτη των αξιωματικών, Operation Mad Ball. Από όλους τους αξιωματικούς, μόνο ένας λοχαγός το παίζει προβλεπόμενος και προσπαθεί να πιάσει τον Λέμμον στα πράσα για να τον οδηγήσει σε στρατοδικείο. Ο ηθοποιός Ernie Kovacs κερδίζει τις εντυπώσεις και το θαυμασμό μας. Ένας ηθοποιός που έφυγε νωρίς από τη ζωή το 1962 σε ηλικία μόλις 42 ετών. Συμμετέχει επίσης ο Dick York, λίγα χρόνια πριν γίνει ο πρωταγωνιστής στην τηλεοπτική σειρά Bewitched και σε μικρό ρόλο ο Mickey Rooney. Ίσως είναι η καλύτερη ταινία που μας έδωσε ο σκηνοθέτης (κωμωδιών) Richard Quine.

The Angry Hills (Οργισμένοι λόφοι)

Ο Robert Mitchum υποδύεται έναν Αμερικανό δημοσιογράφο που βρίσκεται στην Αθήνα το '41, την εποχή που οι Γερμανοί εισβάλλουν και καταλαμβάνουν την πρωτεύουσα. Θα βρεθεί μπλεγμένος στο αντιστασιακό κίνημα, όταν του πλασάρουν ύπουλα μία λίστα 15 ονομάτων Ελλήνων που θα δουλεύουν ως διπλοί πράκτορες: στον κόσμο θα φαίνονται σαν προδότες που δουλεύουν για τους Γερμανούς, αλλά από πίσω θα δίνουν πληροφορίες σε Άγγλους. Για αυτή τη λίστα, θα αρχίσει ένα ατελείωτο ανθρωποκυνηγητό με τη Γκεστάπο να κυνηγάει τον Αμερικανό στα σοκάκια της παλιάς Αθήνας, σε ορεινά χωριά, σε μοναστήρια και ξανά πίσω στην Αθήνα.

Ήταν το 1959 και μετά την προ διετίας επιτυχία του Boy on a Dolphin, αμερικανικές παραγωγές άρχισαν να επιλέγουν την Ελλάδα για το σκηνικό των ταινιών. Μόνο που τη συγκεκριμένη φορά, η ιστορία στο The Angry Hills είναι σχετικά απλοϊκή, το δράμα δεν κορυφώνεται σε κανέναν από τους πρωταγωνιστές, έχεις την αίσθηση ότι όλα έγιναν διεκπεραιωτικά. Το σενάριο υπέγραψε ο γνωστός μας Bezzeridis, που είχε συνεργαστεί ξανά με τον σκηνοθέτη Aldrich, αλλά όλοι οι συντελεστές αργότερα ανέφεραν ότι αυτή είναι η πιο αδιάφορη από τις ταινίες που έφτιαξαν.
Αξιομνημόνευτο: η σεκάνς γυμνόστηθου χορού στην αρχή της ταινίας που λαμβάνει χώρα σε εστιατόριο(!) του κέντρου.

Merry Christmas, Mr. Lawrence

Οι τρεις ιστορίες του βιβλίου "The Seed and the Sower" του Laurens van der Post μεταφέρθηκαν στο κινηματογραφικό πανί από το Nagisa Oshima. Ο Άγγλος σεναριογράφος Paul Mayersberg μαζί με τον Γιαπωνέζο Oshima μετέφεραν την πολιτισμική σύγκρουση Άγγλων-Ιαπώνων με φόντο ένα στρατόπεδο αιχμαλώτων κατά τη διάρκεια του Β' Π.Π., όπου κυριαρχεί η απογοήτευση και η οργή, παρατηρώντας μεθοδικά πώς φτάνουν στα όρια τους οι άνθρωποι.

Καλά Χριστούγεννα, κύριε Λόρενς αναφωνεί ο Takeshi Kitano, σε έναν από τους πρώτους του ρόλους. Κάτι άλλο που δεν ήξερα είναι ότι ο Μπάουι δεν είναι ο Λόρενς του τίτλου. Αντίπαλος του ο (μουσικοσυνθέτης) Ryuichi Sakamoto, ο οποίος έγραψε και τη μουσική της ταινίας φυσικά.

The Enemy Below (Μονομαχία στον Ατλαντικό)

Αμερικανική πολεμική ταινία που το θέμα της είναι όλο κι όλο το κυνηγητό ενός γερμανικού υποβρυχίου από αμερικανικό πλοίο κατά τη διάρκεια του Β' ΠΠ. Το The Enemy Below έχει εντυπωσιακές σκηνές εκρήξεων (με τη συνδρομή του αμερικανικού ναυτικού), κυνηγητό σαν τη γάτα με το ποντίκι, κόλπα για να μην αντιληφθεί ο ένας την παρουσία του άλλου, σχετική αγωνία και δόσεις θρίλερ, και ένα κάπως σαν happy-για-όλους-ending. Αυτό που κάνει την ταινία να ξεχωρίζει όμως είναι η απεικόνιση του γερμανού καπετάνιου (που υποδύεται ο Curd Jurgens) ως έναν απλό σκεπτόμενο άνθρωπο, που κατακρίνει τον Χίτλερ, πολεμά όμως για το καθήκον και την πατρίδα του, χωρίς δηλαδή να μας τον παρουσιάζει ως άλλον έναν σκληροπυρηνικό σαδιστή ναζιστή, όπως έχουμε δει σε τόσα και τόσα έργα. Νομίζω ήταν και η πρώτη φορά μετά τον πόλεμο που αμερικανική ταινία παρουσίασε έτσι τον εχθρό. Πρωταγωνιστής και αντίπαλός του ο all american Robert Mitchum. Η σκηνοθεσία υπογράφεται από τον ηθοποιό Dick Powell.

The Life and Death of Colonel Blimp

Σαράντα χρόνια στρατιωτικής ζωής για τον Συνταγματάρχη Κάντι! Μια ματιά σε τρεις διαφορετικούς πολέμους όπου συμμετείχε ο Σχης (στον πόλεμο των Μπόερς, στον Α'ΠΠ και στον Β' ΠΠ) με την Deborah Kerr να υποδύεται σε τρεις διαφορετικούς ρόλους τις γυναίκες που συνάντησε ο Σχης (ο Roger Livesey στον καλύτερο και πιο αναγνωρίσημο ρόλο της ζωής του) σ'αυτές τις περιόδους.

Εν έτη 1943 κυκλοφόρησε το The Life and Death of Colonel Blimp και η πρώτη σκέψη που σου έρχεται στο μυαλό είναι ότι πρόκειται για μία εμψυχωτική, πατριωτική ταινία με σκοπό να εξυψώσει το βρετανικό σθένος εκείνη την περίοδο. Το οποίο ως ένα βαθμό μπορεί και να ισχύει. Το δίδυμο των Powell και Pressuburger, όμως, που έγραψαν το σενάριο, σκηνοθέτησαν και παρήγαγαν την ταινία, έφτιαξαν τελικά ένα απόλυτα κλασικό έργο για τη ζωή και το θάνατο, για τη φιλία εν καιρώ πολέμων, για τις επιλογές που καθορίζουν τη ζωή και τον έρωτα.

Δραματική ταινία με έντονο το βρετανικό φλεγματικό κωμικό στοιχείο, αποτελεί την τρίτη αγαπημένη δημιουργία του σκηνοθετικού διδύμου για τον υπογράφοντα (μετά τα Κόκκινα παπούτσια και το Ζήτημα ζωής και θανάτου).

Hangmen Also Die!

Να μια σπουδαία ταινία χαμένη στο χρόνο. Από την πλούσια φιλμογραφία του Fritz Lang, συνήθως θυμόμαστε από τη γερμανική περίοδο τις βωβές ταινίες (αλλά και το ομιλών Μ) και από την αμερικανική περίοδο τα φιλμ νουάρ. Μία όχι και τόσο γνωστή ταινία του σκηνοθέτη είναι το Hangmen Also Die!. Όπως πολλά άλλα έργα του 1943, έτσι κι αυτό ασχολείται με τον Β' ΠΠ. Συγκεκριμένα, παρακολουθούμε την ιστορία του αντιστασιακού αγώνα των πολιτών της Πράγας. Μετά τη δολοφονία του γερμανού αξιωματούχου γνωστού με το ψευδώνυμο ο «Δήμιος», οι Γερμανοί φυλακίζουν εκατοντάδες πολίτες με σκοπό να τους εκτελέσουν αν δεν παραδοθεί ο δολοφόνος. Αυτός βρίσκει καταφύγιο και άλλοθι σε μία οικογένεια ενός διάσημου καθηγητή. Και με τη βοήθεια της μεγάλης κόρης και ένα παράτολμο (πες και παράλογο) σχέδιο, θα προσπαθήσουν να απελευθερώσουν τους φυλακισμένους και να τιμωρήσουν τον προδότη που βρίσκεται στους κόλπους της Αντίστασης.

Στους πρώτους ρόλους ο (συνήθως καρατερίστας) Brian Donlevy και η (σχετικώς άγνωστη) Anna Lee με τον Walter Brennan, τον Dennis O'Keefe και τον Gene Lockhart να συμπληρώνουν τους βασικούς ρόλους. Πρόκειται για το έργο στο οποίο πήρε το μοναδικό credit σεναρίου ο Bertolt Brecht. Και... βεβαίως-βεβαίως, αναρωτιόμαστε πώς αυτό το έργο δεν εμφανίζεται στους τηλεοπτικούς δέκτες τις ημέρες της επετείου του Όχι, καλή ώρα σαν σήμερα-αύριο.

Kanal (Οι ήρωες της Βαρσοβίας)

Η διαδρομή προς τη σωτηρία της αντιστασιακής πολωνικής ομάδας μέσα από τα υπόγεια αποχετευτικά κανάλια της Βαρσοβίας καταλήγει να είναι μια διαδρομή προς το αναπόφευκτο. Σαν μια άλλη κατάβαση στην κόλαση του Δάντη, σαν ένα πέρασμα από τη Σκύλα στη Χάρυβδη χωρίς το αίσιο τέλος του Οδυσσέα, που οδηγεί ολοταχώς προς το Θάνατο, φέρνει όλους τους χαρακτήρες του έργου στα όριά τους. Άλλοι οδηγούνται προς την απόγνωση, άλλοι είναι ένα βήμα από την τρέλα, άλλοι απλώς συνεχίζουν να κάνουν το καθήκον τους. Στοιχεία ποιητικού ρεαλισμού στο πασίγνωστο, σκληρό, σκοτεινό, βουτηγμένο στο βούρκο έργο του Αντρέι Βάιντα με τίτλο Kanal, με τους χαρακτήρες του έργου να είναι βγαλμένοι μέσα από τα βιώματα πολλών από των συντελεστών του έργου κατά τη διάρκεια του Β' ΠΠ.

Berlin Express (Το εξπρές του Βερολίνου)

Η κατασκοπευτική περιπέτεια της RKO με τη σκηνοθετική μπακέτα του Ζακ Τουρνέρ θα μπορούσε να χαρακτηριστεί παλιομοδίτικη, υποτυπώδους πλοκής, με λίγες δόσεις σασπένς και προβλέψιμης εξέλιξης. Το έργο Berlin Express όμως θα μείνει στην ιστορία ως η πρώτη αμερικανική παραγωγή που γυρίστηκε στη Γερμανία μετά το τέλος του πολέμου. Αξίζει να μείνει στην ιστορία όμως και για έναν ακόμα λόγο: για το ότι η κάμερα του Τουρνέρ παρουσιάζει τη μιζέρια και τη φτώχεια της μεταπολεμικής Γερμανίας αλλά και τα ερείπια της Φρανκφούρτης και του Βερολίνου έτσι όπως δεν τα έχουμε δει εδώ και πολλά χρόνια. Κάτι σαν ιστορικό, κινηματογραφικό κειμήλιο. Ξεκινώντας από το Παρίσι, τέσσερις χαρακτήρες (Αμερικανός, Ρώσος, Βρετανός και Γάλλος, δηλαδή ένας από κάθε χώρα της κατεχόμενης Γερμανίας) παίρνουν το τρένο για το Βερολίνο. Στο ίδιο βαγόνι θα βρίσκεται και ένας σημαντικός Γερμανός καθηγητής με τη γραμματέα του, που εργάζονται για την ένωση της Γερμανίας. Όλοι μαζί θα μπλέξουν σε μια συνωμοσία Γερμανών αντιστασιακών που σκοπό έχουν να βγάλουν από τη μέση τον καθηγητή. Σε μικρό ρόλο βρίσκουμε τον Reinhold Schünzel, σκηνοθέτη του θεατρικού "Viktor and Viktoria", που ανέβηκε το 1933 στη Γερμανία και μετέφερε χρόνια μετά στον κινηματογράφο o Blake Edwards. Ο Robert Ryan συμμετέχει σε άλλη μια νουάρ αποχρώσεων ταινία, από τις πολλές όπου συμμετείχε εκείνη την περίοδο.

Night Train to Munich (Νυχτερινό τρένο)

Διεκπεραιωτική, προπαγανδιστική περιπέτεια, με πολλές ανατροπές, σεναριακές ευκολίες, δύο βρετανούς που εμφανίζονται από το πουθενά και βοηθάνε σαν «από μηχανής θεός» και εικόνες από τα γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Όλα απλοϊκά και επιπόλαια, βέβαια, στην αυγή του πολέμου, λίγα χρόνια πριν γίνει γνωστή η πραγματική κτηνωδία! Ο σκηνοθέτης Carol Reed ανέλαβε και διεκπεραίωσε εντελώς τυπικά αυτή την περιπέτεια κατασκοπίας με τον τίτλο Night Train to Munich, με τον νεαρό Rex Harisson να υποδύεται (και να ξεχωρίζει φυσικά) τον βρετανό πράκτορα που μεταμφιεσμένος ως γερμανός ταγματάρχης προσπαθεί να φυγαδεύσει έναν καθηγητή και την κόρη του από τα κατεχόμενα εδάφη και να τους οδηγήσει στη Βρετανία. Για σινε-εγκυκλοπαιδικούς λόγους και μόνο! Δύο ενδιαφέροντα στοιχεία: α) όλα τα σπίτια, εργοστάσια, στρατόπεδα, τρένα που εμφανίζονται σε όλα τα εναέρια πλάνα είναι από... καλοφτιαγμένες μακέτες και β) το δίδυμο των Basil Radford και Naunton Wayne που βοηθάνε τον Rex Harrison και δίνουν κάποιες κωμικές νότες στο έργο είχε ξαναεμφανιστεί στη χιτσκοκική Κυρία που εξαφανίζεται, υποδυόμενοι τους ίδιους χαρακτήρες.

Battleground (Μολών λαβέ)

Η πρώτη σοβαρή πολεμική ταινία με θέμα τις μάχες στον Β' Παγκόσμιο πόλεμο. Ο σκηνοθέτης William Wellman παρουσιάζει την ιστορία ενός αμερικανικού λόχου που προσπαθεί να «κρατήσει» τις γραμμές στην πόλη Μπαστόν, στα βελγικά εδάφη. Με πολύ ρεαλισμό (για τα χολιγουντιανά δεδομένα της εποχής) παρουσιάζεται το ανθρώπινο και ευάλωτο πρόσωπο των στρατιωτών. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι βλέπουμε όλους τους στρατιώτες, σε κάποια προσωπική τους στιγμή, σε διάφορες στιγμές του έργου, να σκέφτονται να το σκάσουν. Χωρίς να μειώνεται βέβαια στο ελάχιστο ο πατριωτισμός τους ή πίστη στο καθήκον, έτσι; Η ταινία Battleground αποτέλεσε ένα ριψοκίνδυνο πρότζεκτ για την εταιρεία MGM, καθώς υπήρχαν σκέψεις ότι κανείς δε θα θέλει να δει άλλο ένα πολεμικό δράμα το 1949. Ενάντια στις απαισιόδοξες προβλέψεις, το έργο αποτέλεσε την μεγαλύτερη επιτυχία της MGM των τελευταίων πέντε χρόνων. Κέρδισε δύο όσκαρ (σεναρίου και φωτογραφίας) και ήταν υποψήφιο για άλλα τέσσερα (ταινίας, σκηνοθεσίας, μοντάζ και β' ανδρικού ρόλου για τον James Whitmore. Πώς τον ξεχώρισαν ανάμεσα σε τόσο πολυπληθές ανδρικό καστ (με πιο γνωστά ονόματα τους Van Johnson, Ricardo Montalban, John Hodiak κ.λ.π.), είναι δικό τους θέμα.

Operation Petticoat (Επιχείρηση κομπινεζόν)

Μια από τις πρώτες κωμωδίες του Blake Edwards, λίγα χρόνια πριν αρχίσει να παράγει και να σκηνοθετεί μόνος του τα έργα του. Θέμα του ο Β' Παγκόσμιος πόλεμος και ένα αμερικανικό υποβρύχιο. Μαζί του συνεργάζεται για τρίτη φορά ο Tony Curtis. Στο ρόλο του καπετάνιου ο Cary Grant. Και το θέμα; Υποβρύχιο σε βάση του Ειρηνικού, που δεν πρόλαβε να αποπλεύσει, βομβαρδίζεται από τους Ιάπωνες. Διορθώνοντας τις μεγάλες ζημιές, ξεκινάει να πάει στη βάση του για περαιτέρω επιδιορθώσεις, έτσι ώστε να καταστεί ετοιμοπόλεμο. Μαζί τους ανεβαίνει και το... βύσμα ο Tony Curtis, του οποίου η στρατιωτική θητεία μέχρι τότε ήταν σε λέσχες αξιωματικών και τα τοιαύτα. Με το ταλέντο του όμως στα κόλπα... εκτός κανονισμού, γίνεται ο αξιωματικός προμηθειών του υποβρυχίου. Και ο τίτλος Επιχείρηση κομπινεζόν πού κολλάει; Κάποια στιγμή θα πάρουν από ένα νησί πέντε νοσοκόμες που ξέμειναν και δεν έχουν άλλο μεταφορικό μέσο. Οπότε καταλαβαίνετε τι έχει να συμβεί μέσα στον κλειστό χώρο του υποβρυχίου.

Για όσους την είχανε δει παλιότερα και τώρα δεν θυμούνται, ναι, είναι η ταινία με το ροζ υποβρύχιο. Ευχάριστα αλλά χαλαρά κυλάει το μεγαλύτερο τμήμα της ταινίας. Στο πρώτο μισό τα αστεία προκύπτουν από τις στρατιωτικές καταστάσεις. Από τη στιγμή που θα ανέβουν οι γυναίκες στο υποβρύχιο και μετά, ο Blake Edwards βρίσκει περισσότερα πράματα να ασχοληθεί και οι κωμικές πινελιές βελτιώνονται αισθητά. Δεν πρόκειται για καμιά σπουδαία ταινία, αλλά σίγουρα για ένα ευχάριστο προς παρακολούθησην έργο από την εποχή του 1959, με τα σεξιστικά υπονούμενα να δίνουν και να παίρνουν, αλλά πάντοτε με τακτ και στυλ και χωρίς χυδαϊσμούς.

Passage to Marseille (Δραπέτες της κολάσεως)

Μια παραγωγή της Warner με σκηνοθέτη τον Michael Curtiz με θέμα τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο και πρωταγωνιστές τους Humphrey Bogart, Claude Rains, Peter Lorre και Sydney Greenstreet με μουσική υπόκρουση του Max Steiner. Όχι, δεν πρόκειται για την Καζαμπλάνκα, αλλά για το Passage to Marseille του 1944. Ήθελαν φαίνεται να επαναλάβουν τη συνταγή της Καζαμπλάνκα, αλλά έμειναν στην προσπάθεια. Η ταινία πάντως ξεκινάει ελπιδοφόρα με φλάσμπακ μέσα σε φλάσμπακ μέσα σε φλάσμπακ, παρακαλώ. Η ιστορία των πέντε γάλλων που είχαν καταδικαστεί αδίκως και είχαν σταλεί στο Νησί του Διαβόλου, απέδρασαν με ένα κανό με αρχηγό τον Bogart και σώθηκαν από το γαλλικό πλοίο του Claude Rains για να καταλήξουν αεροπόροι στο πλευρό των βρετανών που βομβαρδίζουν τους Ναζί, κρατάει σε ενδιαφέρων το θεατή αλλά στο τέλος μπορεί να έχει την εντύπωση ότι είδε τρεις-τέσσερις διαφορετικές ταινίες μπολιασμένες σε μία: ταινία απόδρασης από φυλακή, πολεμική ταινία πάνω σε εμπορικό πλοίο, πατριωτική ταινία εμψύχωσης του ηθικού. Αυτό το τελευταίο, εν τέλει, ταιριάζει περισσότερο στο χαρακτήρα της ταινίας, στην οποία μπορείτε να βρείτε θέματα πατριωτισμού έτσι όπως δεν θα τα δείτε πλέον πουθενά την σήμερον ημέρα.

What Did You Do in the War, Daddy?

Όπως αρκετοί σκηνοθέτες, έτσι και ο Blake Edwards είπε να ασχοληθεί με τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο. Ο σκηνοθέτης όμως επέλεξε την κωμική πλευρά φυσικά και έτσι το 1966 παρουσίασε το Τι έκανες στον πόλεμο μπαμπά;. Ο συγγραφέας του «Εξορκιστή» William Peter Blatty βοήθησε στη συγγραφή του σεναρίου, από μια ιστορία του ίδιου του Edwards. Οι δυο τους είχαν ξανασυνεργαστεί το '64 στη δημιουργία του 2ου ροζ πάνθηρα, το A Shot in the Dark.

Βρισκόμαστε στη Σικελία του '43. Η ταινία μας παρουσιάζει έναν πορωμένο λοχαγό (τον κωμικό Dick Shawn) που αναλαμβάνει από το στρατηγό του ένα μικρό λόχο που είναι εντελώς... χύμα και έχει υπολοχαγό τον James Coburn. Τους αναθέτουν να πάνε να καταλάβουν ένα μικρό ιταλικό χωριό. Με το που φτάνουν εκεί, το ιταλικό στρατιωτικό τμήμα παραδίνεται άνευ όρων. Ή, μάλλον, με έναν όρο: να τους αφήσουν να κάνουν τη γιορτή του χωριού εκείνο το βράδυ και την άλλη μέρα παραδίνονται. Και οι φίλοι μας οι αμερικανοί δέχονται, στέλνοντας ένα υπόμνημα στο στρατηγό ότι συναντήσανε «μια μικρή αντίσταση». Το κρασί ρέει άφθονο, οι γυναίκες είναι χάρμα οφθαλμών και όχι μόνο και ο πορωμένος λοχαγός βρίσκει το δάσκαλό του. Κάπως έτσι κυλάει το πρώτο μισάωρο του έργου. Κυλάει όμως αργά και βαρετά, με όχι και τόσο πετυχημένα αστεία. Τότε όμως, αφού ξημερώσει η επόμενη μέρα, αρχίζει το μπάχαλο: οι στρατιώτες να έχουν ανταλλάξει στολές, να καταφθάνει ένας ταγματάρχης να ελέγξει την κατάσταση, να είναι όλοι με hangover, να αναγκάζονται να κάνουν στα ψέματα ότι πολεμάνε και αυτά είναι μόνον η αρχή. Ο Edwards εδώ βρίσκει ρυθμό και η ταινία κυλάει απίστευτα όμορφα. Σε κάθε ανατροπή στην προδιεγγραμένη πλοκή, ακολουθεί μια άλλη και μετά μιαν άλλη, μη μπορώντας να μαντέψεις τι θα επακολουθήσει. Και όταν σκάσουν μύτη και οι Ναζί, τα πράματα θα εκτροχιαστούν, με απίστευτα κωμικά μπερδέμετα και ακόμα πιο απίστευτα ξεμπερδέματα.

Captain Newman M.D.

Ο Gregory Peck είναι ο Captain Newman M.D., ο γιατρός που βρίσκεται στην αμερικανική στρατιωτική βάση της Νεβάδα το 1944 και είναι υπεύθυνος της πτέρυγας 7, δηλαδή αυτής με τους πνευματικά ασθενείς. Έχει στη διάθεσή του τον νεαρό Tony Curtis, ο οποίος με το χιούμορ του και την καλοσύνη του βοηθάει πολύ να ανεβάσει το ηθικό των ασθενών και την πανέμορφη Angie Dickinson που κι αυτή βοηθάει... με τον τρόπο της. Ο σκηνοθέτης επικεντρώνεται σε κάποιες από τις περιπτώσεις, δείχνοντάς μας διάφορα ψυχολογικά τραύματα των στρατιωτών και αξιωματικών. Βρισκόμαστε εξάλλου στην εποχή που η ψυχανάλυση και οι θεωρίες του Φρόιντ είχαν πάρει τα πάνω τους στην Αμερική, αν και όπως δείχνει η ταινία, λίγοι δίνανε σοβαρή σημασία σε τέτοια συμπτώματα τη δεκαετία του '40 και ειδικότερα στον πόλεμο. «Γιάτρεψέ τον και στείλ'τον ξανά στο μέτωπο» ήταν το σλόγκαν. Η ταινία συμπεριλάμβανε σε μικρό ρόλο και τον Bobby Darin (είχαμε γράψει και στο προηγούμενο ποστ γι'αυτόν) και με την ολιγόλεπτη εμφάνισή του τσίμπησε μια υποψηφιότητα για όσκαρ β' ανδρικού ρόλου. Ο πολύ νεαρός Robert Duvall, στη δεύτερη κινηματογραφική του εμφάνιση, συμμετέχει ως λοχαγός σε μελαγχολία (σχεδόν κατατονικός) πάλι δίπλα στον Peck, όπως και την προηγούμενη χρονιά με το Σκιές στη σιωπή/To kill a mockingbird. Το κωμικό στοιχείο εναλλάσσεται με το δραματικό σ'αυτή την φροντισμένη παραγωγή, φτιάχνοντας μια ταινία που παρακολουθείται άνετα και ειδικά για τους θαυμαστές του πρωταγωνιστικού διδύμου Peck-Curtis.

Hell Is for Heroes

Τη δεκαετία του '60 οι πολεμικές ταινίες γνώρισαν μια έξαρση. Είχε περάσει αρκετός χρόνος από το τέλος του Β' Παγκοσμίου πολέμου και διάφορες, νέες κινηματογραφικές ματιές ήρθαν στο προσκήνιο. Από τις καλύτερες και πιο ενδιαφέρουσες αποτελεί η Hell Is for Heroes που παρουσίασε το 1962 ο Don Siegel. Ωμή βία και ρεαλιστική αναπαράσταση χαρακτηρίζουν το έργο που θέλει μια μικρή διμοιρία φαντάρων να υπερασπίζεται την εμπροσθοφυλακή, απέναντι σε πανίσχυρη στρατιά γερμανών, περιμένοντας να επιστρέψει η μονάδα τους. Για να μην φανεί στους εχθρούς ότι είναι μόνοι τους, σκαρφίζονται διάφορα κόλπα για να παραπλανήσουν τους γερμανούς. Πρώτο όνομα φυσικά ο Steve McQueen, με συμπαραστάτες τον James Coburn και τον τραγουδιστή Bobby Darin (τον οποίο θα δούμε και σε άλλο πολεμικό έργο αργότερα). Ιθύνων νους όμως πίσω από όλο το πρότζεκτ ήταν ο σεναριογράφος Robert Pirosh που είχε υπηρετήσει στο μέτωπο και είναι αυτός που έγραψε το '49 το Battleground του Wellman και δημιούργησε τη σειρά "Combat" ένα χρόνο μετά την Κόλαση για τους ήρωες. Αναμνήσεις από την πρώτη γραμμή πυρός... Περιττό να πω ότι απευθύνεται αποκλειστικά σε αντρικό κοινό το έργο.

Le Silence de la Mer

Ο Jean-Pierre Melville σκηνοθέτησε το 1949 το διάσημο βιβλίο Le Silence de la Mer του Jean Bruller, το οποίο κυκλοφόρησε μέσα στην κατοχική Γαλλία με το ψευδώνυμο Vercors. Αποτέλεσε το πνευματικό σύμβολο των Γάλλων για την αντίσταση στους ναζιστές. Η ιστορία, σε γενικές γραμμές, θέλει έναν αξιωματούχο γερμανό να μένει στο σπίτι ενός ηλικιωμένου και της ανιψιάς του στα περίχωρα του Παρισιού. Ο αξιωματικός είναι καλλιεργημένος και ιδεαλιστής και ονειρεύεται τη φιλία των δύο λαών, την πνευματική τους ένωση. Οι δύο γάλλοι όμως επιλέγουν να μην του μιλάνε και εμείς παρακολουθούμε τους μονολόγους του Γερμανού και ακούμε τις σκέψεις του ηλικιωμένου γάλλου μέσα από την αφήγηση της ταινίας. Στην πορεία όμως ο αξιωματικός θα ανακαλύψει το αληθινό πρόσωπο του ναζισμού και θα γκρεμιστούν οι φαντασιώσεις του. Θα διαλέξει τότε να αφήσει το Παρίσι και να πάει στο μέτωπο να βρει το πεπρωμένο του. Ατμοσφαιρική, σχεδόν κατανυκτική η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του Melville, η επιτυχία της οποίας αποτέλεσε την αφετηρία για τη μεγάλη καριέρα του γάλλου δημιουργού.

La Traversée de Paris (Διασχίζοντας το Παρίσι)

Στο Παρίσι της κατοχής δύο άντρες συναντιώνται και γνωρίζονται τυχαία. Ο πρώτος αποφασίζει να πάρει τον δεύτερο σε μια νυχτερινή δουλειά: να μεταφέρουν 100 κιλά χοιρινού κρέατος μέσα σε τέσσερις βαλίτσες από τη μία άκρη της πόλης στην άλλη. Η μικρή τους Οδύσσεια, Διασχίζοντας το Παρίσι θα περιλαμβάνει αρκετά εμπόδια, όπως γάλλους αστυνομικούς προσκείμενους στο καθεστώς, μία περίπολος των Ναζί και μερικά... σκυλιά που θα μυρίσουν το κρέας και θα προκαλέσουν σαματά. Σ'αυτή τη μικρή σε διάρκεια, γαλλική κωμωδία πρωταγωνιστούν ο μεγάλος Jean Gabin με τον Bourvil (που είχε αρχίσει τότε να γίνεται διάσημος) δημιουργώντας ένα πετυχημένο, κωμικό δίδυμο. Σε μικρό ρόλο εμφανίζεται και ο Louis de Funès, ανεβάζοντας εκείνη την εποχή τις κωμικές του «μετοχές». Στο τέλος η ταινία πάει να σοβαρέψει και να το γυρίσει προς το μελό, αλλά ευτυχώς το επαναφέρει με την τελική σκηνή και τέλος καλό, όλα καλά.

The Glenn Miller Story

Κλασική ταινία από τη δεκαετία του '50 με τον James Stewart και μάλιστα με έγχρωμη φωτογραφία; Πρόκειται για την The Glenn Miller Story, μια ημιβιογραφική ταινία γύρω από τη ζωή του μεγάλου μουσικοσυνθέτη Glenn Miller. Παρακολουθούμε την προσπάθεια του τρομπονίστα Miller να βρει το δικό του μουσικό ύφος ενώ παίζει με άλλους μουσικούς ή συμμετέχει σε παραστάσεις για να βγάλει τα προς το ζην. Βλέπουμε πώς έριξε και παντρεύτηκε τη γυναίκα της ζωής του, τις προσπάθειες να βρει το δικό του στυλ και αργότερα τον ερχομό της επιτυχίας με τα πασίγνωστα τραγούδια "Moonlight Serenade" και "In the mood", για να αναφέρω μερικά, για να καταλήξουμε στην εξαφάνισή του την εποχή του Β' Παγκοσμίου πολέμου όταν υπηρετούσε στο πολεμικό ναυτικό. Η ταινία σκηνοθετήθηκε από τον Anthony Mann αποτελώντας άλλη μια συνεργασία του σκηνοθέτη με τον διάσημο ηθοποιό αλλά για πρώτη φορά όχι σε ταινία γουέστερν. Δεν είναι κανένα σπουδαίο φιλμ, βλέπεται όμως ευχάριστα εξαιτίας της πολύ καλής μουσικής, των ωραίων τραγουδιών και της χαλαρής ερμηνείας του Stewart, ο οποίος σε πείθει πολύ άνετα ότι ξέρει να παίζει το όργανο. Στα ελληνικά κυκλοφόρησε με τους τίτλους Το ατέλειωτο ρομάντζο και Έρωτες χωρίς περιορισμό. Και να μην ξεχάσουμε να αναφέρουμε τη συμμετοχή πολλών διάσημων μουσικών όπως των Louis Armstrong και Gene Krupa, για να αναφέρουμε κανά-δυο.