Operation Petticoat (Επιχείρηση κομπινεζόν)

Μια από τις πρώτες κωμωδίες του Blake Edwards, λίγα χρόνια πριν αρχίσει να παράγει και να σκηνοθετεί μόνος του τα έργα του. Θέμα του ο Β' Παγκόσμιος πόλεμος και ένα αμερικανικό υποβρύχιο. Μαζί του συνεργάζεται για τρίτη φορά ο Tony Curtis. Στο ρόλο του καπετάνιου ο Cary Grant. Και το θέμα; Υποβρύχιο σε βάση του Ειρηνικού, που δεν πρόλαβε να αποπλεύσει, βομβαρδίζεται από τους Ιάπωνες. Διορθώνοντας τις μεγάλες ζημιές, ξεκινάει να πάει στη βάση του για περαιτέρω επιδιορθώσεις, έτσι ώστε να καταστεί ετοιμοπόλεμο. Μαζί τους ανεβαίνει και το... βύσμα ο Tony Curtis, του οποίου η στρατιωτική θητεία μέχρι τότε ήταν σε λέσχες αξιωματικών και τα τοιαύτα. Με το ταλέντο του όμως στα κόλπα... εκτός κανονισμού, γίνεται ο αξιωματικός προμηθειών του υποβρυχίου. Και ο τίτλος Επιχείρηση κομπινεζόν πού κολλάει; Κάποια στιγμή θα πάρουν από ένα νησί πέντε νοσοκόμες που ξέμειναν και δεν έχουν άλλο μεταφορικό μέσο. Οπότε καταλαβαίνετε τι έχει να συμβεί μέσα στον κλειστό χώρο του υποβρυχίου.

Για όσους την είχανε δει παλιότερα και τώρα δεν θυμούνται, ναι, είναι η ταινία με το ροζ υποβρύχιο. Ευχάριστα αλλά χαλαρά κυλάει το μεγαλύτερο τμήμα της ταινίας. Στο πρώτο μισό τα αστεία προκύπτουν από τις στρατιωτικές καταστάσεις. Από τη στιγμή που θα ανέβουν οι γυναίκες στο υποβρύχιο και μετά, ο Blake Edwards βρίσκει περισσότερα πράματα να ασχοληθεί και οι κωμικές πινελιές βελτιώνονται αισθητά. Δεν πρόκειται για καμιά σπουδαία ταινία, αλλά σίγουρα για ένα ευχάριστο προς παρακολούθησην έργο από την εποχή του 1959, με τα σεξιστικά υπονούμενα να δίνουν και να παίρνουν, αλλά πάντοτε με τακτ και στυλ και χωρίς χυδαϊσμούς.

Trapeze (Βαριετέ)

Η λέξη trapeze σημαίνει τη μπάρα που κρέμεται από σχοινιά, το εργαλείο κυρίως των ακροβατών. Η ταινία λοιπόν Trapeze ασχολείται με την ιστορία δύο ακροβατών. Ο ένας είναι ο παλαίμαχος Μάικ Ριμπλ (Burt Lancaster) που τραυματίστηκε επιχειρώντας το τριπλό άλμα και τώρα δουλεύει ως εργάτης σε διάσημο τσίρκο του Παρισιού. Ο άλλος είναι ο νεαρός Τίνο Ορσίνι (Tony Curtis) που έχει μεγάλο ταλέντο και όρεξη για δουλειά. Θέλει να πείσει τον Ριμπλ να γίνει ο δάσκαλός του ώστε να επιχειρήσει κι αυτός το τριπλό άλμα, το οποίο έχουν πετύχει μόνο έξι άτομα στον κόσμο όλα τα χρόνια. Τη μεταξύ τους επαγγελματική σχέση θα προσπαθήσει να επωφεληθεί η Λόλα (Gina Lollobrigida) και να γίνει διάσημη ως η τρίτη της παρέας. Στην αρχή θα την πέσει στον Ριμπλ ο οποίος όμως θα τη διώξει κακήν κακώς. Μετά θα φλερτάρει το νεαρό Ορσίνι, ο οποίος θα δαγκώσει τη λαμαρίνα και θα γίνει το σκυλάκι της, καταφέρνοντας να διαλύσει τη φιλία τους και να φτάσει στο τσακ να διαλύσει την καριέρα τους από τον εγωισμό της και μόνο.

O Carol Reed δημιούργησε μια πολύ καλή ταινία για τον κόσμο του τσίρκου δίνοντας έμφαση φυσικά στους ριψοκίνδυνους ακροβάτες. Ο Burt Lancaster βρήκε ευκαιρία να θυμηθεί το παρελθόν του, όταν δούλευε δηλαδή ως ακροβάτης σε τσίρκο πολύ καιρό πριν τραυματιστεί και το γυρίσει σε ηθοποιός. Τις περισσότερες σκηνές του τις γύρισε μάλιστα ο ίδιος χωρίς κασκαντέρ. Γυρισμένη στο θρυλικό Cirque d'Hiver, για πολλούς θεωρείται η καλύτερη ταινία για τον κόσμο των τσίρκο. Άλλοι πάλι μπορούν να θεωρούν καλύτερο το The Greatest Show on Earth/Το όγδοο θαύμα του Cecil B. Demille, εδώ όμως έχουμε να κάνουμε με ταινία επικεντρωμένη στο δράμα των χαρακτήρων και λιγότερο στο σόου. Τους δύο αυτούς ηθοποιούς πάντως θα τους θυμόμαστε καλύτερα από την επόμενη συνεργασία τους, το Sweet Smell of Success/Σκοτεινοί δολοφόνοι.

Captain Newman M.D.

Ο Gregory Peck είναι ο Captain Newman M.D., ο γιατρός που βρίσκεται στην αμερικανική στρατιωτική βάση της Νεβάδα το 1944 και είναι υπεύθυνος της πτέρυγας 7, δηλαδή αυτής με τους πνευματικά ασθενείς. Έχει στη διάθεσή του τον νεαρό Tony Curtis, ο οποίος με το χιούμορ του και την καλοσύνη του βοηθάει πολύ να ανεβάσει το ηθικό των ασθενών και την πανέμορφη Angie Dickinson που κι αυτή βοηθάει... με τον τρόπο της. Ο σκηνοθέτης επικεντρώνεται σε κάποιες από τις περιπτώσεις, δείχνοντάς μας διάφορα ψυχολογικά τραύματα των στρατιωτών και αξιωματικών. Βρισκόμαστε εξάλλου στην εποχή που η ψυχανάλυση και οι θεωρίες του Φρόιντ είχαν πάρει τα πάνω τους στην Αμερική, αν και όπως δείχνει η ταινία, λίγοι δίνανε σοβαρή σημασία σε τέτοια συμπτώματα τη δεκαετία του '40 και ειδικότερα στον πόλεμο. «Γιάτρεψέ τον και στείλ'τον ξανά στο μέτωπο» ήταν το σλόγκαν. Η ταινία συμπεριλάμβανε σε μικρό ρόλο και τον Bobby Darin (είχαμε γράψει και στο προηγούμενο ποστ γι'αυτόν) και με την ολιγόλεπτη εμφάνισή του τσίμπησε μια υποψηφιότητα για όσκαρ β' ανδρικού ρόλου. Ο πολύ νεαρός Robert Duvall, στη δεύτερη κινηματογραφική του εμφάνιση, συμμετέχει ως λοχαγός σε μελαγχολία (σχεδόν κατατονικός) πάλι δίπλα στον Peck, όπως και την προηγούμενη χρονιά με το Σκιές στη σιωπή/To kill a mockingbird. Το κωμικό στοιχείο εναλλάσσεται με το δραματικό σ'αυτή την φροντισμένη παραγωγή, φτιάχνοντας μια ταινία που παρακολουθείται άνετα και ειδικά για τους θαυμαστές του πρωταγωνιστικού διδύμου Peck-Curtis.

Sweet Smell of Success (Σκοτεινοί δολοφόνοι)

Ο ελληνικός τίτλος προϊδεάζει για φόνους και αίματα, αλλά ο μεταφορικός τίτλος της ταινίας Σκοτεινοί δολοφόνοι του 1957 αναφέρεται στο επάγγελμα του δημοσιογράφου, το οποίο παρουσιάζεται εδώ σε όλη την στυγνή και κυνική του μορφή. Ο Burt Lancaster είναι για άλλη μια φορά εκπληκτικός στο ρόλο του «βασιλιά» της δημοσιογραφίας της Νέας Υόρκης που ελέγχει το κοινωνικό και επαγγελματικό του περιβάλλον με τη δύναμη της πένας του, ή πιο ρεαλιστικά, με τη δύναμη των μυστικών που γνωρίζει και απειλεί να δημοσιεύσει. Ο Tony Curtis είναι ο δημοσιοσχετίστας που τον θαυμάζει και χρειάζεται τη βοήθειά του, μέχρι τη στιγμή που μπλέκουν τις επαγγελματικές τους σχέσεις με τις οικογενειακές και τα αληθινά τους πρόσωπα βγαίνουν στη φόρα. Το σενάριο βασίστηκε στο διήγημα του Ernsest Lehman και λέγεται ότι είναι εμπνευσμένο από τον δημοσιογράφο Walter Winchell, τον «δημιουργό» της δημοσιογραφίας του κουτσομπολιού και του κίτρινου τύπου. Άλλη μια δυνατή παραγωγή των Hecht-Hill-Lancaster, με τον βρετανό Alexander Mackendrick στην καρέκλα του σκηνοθέτη. Η διαστρέβλωση της αλήθειας, τα κατασκευασμένα ψέματα, οι ανήθικες μέθοδοι αποτυπώνται εκπληκτικά. Μια ταινία που —για προφανείς λόγους— δεν χάνει τη φρεσκάδα της.

The Great Race (Η μεγάλη κούρσα γύρω από τον κόσμο)

Φαίνεται ότι ο Blake Edwards μετά τις επιτυχίες των δύο ροζ πάνθηρων είπε να εντρυφήσει ακόμα περισσότερο στην κωμωδία και από κει και έπειτα οι δραματικές ταινίες αποτέλεσαν παρελθόν. Η ταινία The Great Race είναι (σε σημεία) διασκεδαστική και αρκούντως κωμική. Ο Jack Lemmon υπερβάλει εαυτόν και δημιουργεί μια γελοιοδέστατη κωμική περσόνα που θυμίζει λίγο... Λουί ντε Φινές! Εδώ τον βρίσκουμε να ξανασυνεργάζεται με τον Tony Curtis, μετά το Μερικοί το Προτιμούν Καυτό. Εδώ μπορείτε επίσης να απολαύσετε τη Natalie Wood σε έναν από τους ελάχιστους κωμικούς ρόλους που έχει παίξει. Η παρούσα ταινία όμως έχει κάποια προβλήματα που (στα δικά μου μάτια) δεν της επιτρέπουν να απογειωθεί και να αποτελεί κλασική αναφορά. Κατά κύριο λόγο φταίει η μεγάλη της διάρκεια: λίγο περισσότερο από δυόμιση ώρες! Αναγκαστικά, σε τόσο μεγάλη χρονική διάρκεια, πολλά αστεία και γκανγκς δεν βγάζουν γέλοιο. Τα περισσότερα αστεία φυσικά αποτελούν φόρο τιμής στον βουβό κινηματογράφο. Μεταξύ άλλων, έχουμε έναν μεγάλο καβγά μέσα σε ένα σαλούν στην Άγρια Δύση και έναν μεγάλο τουρτοπόλεμο, που λέγεται ότι ήταν και ο μεγαλύτερος που κινηματογραφήθηκε χρησιμοποιώντας πάνω από 300 τούρτες! Και περιττό να πω ότι η ταινία μου θύμησε περισσότερο το Γύρο του Κόσμου σε 80 Ημέρες και ως ένα βαθμό και το Είναι ένας τρελός, τρελός, τρελός κόσμος, ειδικότερα με το πεντάλεπτο μουσικό διάλειμμα στη μέση της ταινίας και τη μουσική τέλους που έχουν χρησιμοποιηθεί και από τις προγενέστερες αυτές ταινίες (ειδικά η δεύτερη αξίζει πάντως τη θέασή της)! Το θέμα της ταινίας μας βασίστηκε στην αληθινή ιστορία της μεγάλης κούρσας γύρω από τον κόσμο που έγινε το 1908 και έλαβαν μέρος... έξι αυτοκίνητα! Να κλείσω λέγοντας ότι η εμπορική αποτυχία αυτού του επικού φιλμ πήρε σβάρνα δυστυχώς και τον Edwards, ο οποίος ξαναείδε φως χάρη στο Ροζ Πάνθηρα (πάλι) τη δεκαετία του '70.

The Defiant Ones (Όταν σπάσαμε τις αλυσίδες)

Ο ελληνικός τίτλος φαντάζει πιο εμπορικός, λέω γω τώρα, απ'το να μεταφράσουν απλώς την ταινία The Defiant Ones ως είναι, δηλαδή οι ανυπάκοοι! Η δραματική περιπέτεια παραγωγής 1958 του Stanley Kramer είναι μια μικρή σε διάρκεια αλλά μεγάλη σε συγκινήσεις ταινία. Κυρίως για το αντιρατσιστικό της θέμα σε μια περίεργη εποχή για την Αμερική, η ταινία αξίζει τη θέασή της. Και φυσικά ποιος άλλος θα έπαιζε πέρα από τον Sidney Poitier. Μαζί του αλυσοδεμένος βρίσκεται ο Tony Curtis σε ρόλο νεαρού τραμπούκου. Μαζί οι δυο τους θα πρέπει να αφήσουν στην άκρη τις οποιεσδήποτε διαφορές και θα πρέπει επίσης να συνεργαστούν ώστε να μπορέσουν να ξεφύγουν από τις διωκτικές αρχές. Εκεί βρίσκουμε άλλο ένα δίδυμο που συγκρούεται για κάθε απόφαση που πρέπει να παρθεί· ο σκεπτόμενος σερίφης και ο επιπόλαιος αρχηγός της αστυνομίας.

Ο Poitier με αυτήν την ερμηνεία κέρδισε την πρώτη υποψηφιότητά του για όσκαρ α' ανδρικού ρόλου και έγινε ο πρώτος μαύρος άντρας που το πετύχαινε αυτό. Βέβαια, μην ξεχνάμε το πρώτο όσκαρ σε μαύρη γυναίκα το 1939, στην Hattie McDaniel για το ρόλο της Μάμι στο Όσα Παίρνει ο Άνεμος. Υποψηφιότητα και στον Tony Curtis μαζί με άλλες έξι υποψηφιότητες (συμπεραλαμβανωμένων και αυτά για ταινία, σκηνοθεσία). Η ταινία, από σύνολο 9, κέρδισε μόνο αυτά του καλύτερου σεναρίου και καλύτερης ασπρόμαυρης φωτογραφίας.