They Died With their Boots On (Η επέλασις των δραγώνων)

Μαθήματα αμερικανικής ιστορίας από τον Έρολ Φλιν Ν.2. Πολλοί μπερδεύουν αυτή την ταινία με την προηγούμενη που αναφέραμε προ λίγων μηνών, το Σάντα Φε, μιας και τα δύο έργα αφηγούνται ιστορίες από την εποχή των μέσων του 19ου αιώνα και τον Αμερικανικό Εμφύλιο και περιλαμβάνουν τον στρατηγό Κάστερ. Εδώ ο Κάστερ του Φλιν είναι ο πρωταγωνιστής και παρακολουθούμε στιγμές από την καριέρα του μέχρι το τραγικό φινάλε στη μάχη του Λιτλ Μπιγκχορν κόντρα στον Crazy Horse (που υποδύεται ο νεαρός Anthony Quinn). Σύζυγος του η Olivia de Havilland (ποια άλλη φυσικά, στην όγδοη τότε συνεργασία τους). Η ταινία They Died with their Boots On ήταν η 3η μεγαλύτερη επιτυχία της χρονιάς πίσω στα 1941, παρακολουθείται ευχάριστα, ό,τι πρέπει για τους φίλους της κλασικής εποχής του Χόλιγουντ, έχοντας φυσικά τις αναμενόμενες ιστορικές ανακρίβειες, ερμηνευτικές γραφικότητες και κάποιες υπερβολές.

Santa Fe Trail

Έργα και ημέραι γύρω από τη δράση του διφορούμενου χαρακτήρα της αμερικανικής ιστορίας John Brown. Ήταν οραματιστής-επαναστάτης (επειδή ήθελε να ελευθερώσει τους μαύρους) ή τρομοκράτης (επειδή το έκανε με τη βία και τα όπλα); Ευκαιρία να ξεσκονίσουμε την Αμερικανική ιστορία της εποχής λίγο πριν την έναρξη του εμφυλίου πολέμου. Το έργο του Michael Curtiz παίρνει πολλές ελευθερίες και καταστάσεις και τα γεγονότα που αναπλάθει απέχουν παρασάγκας από τα πραγματικά ιστορικά γεγονότα. Στο έργο πρωταγωνιστεί ο Έρολ Φλιν και για άλλη μια φορά είναι κινηματογραφικό ζευγάρι με την Olivie De Haviland. Δίπλα του ο (40 χρόνια πριν γίνει πρόεδρος των ΗΠΑ) Ronald Reagan και απέναντι τους ο επιβλητικός Raymond Massey στο ρόλο του Brown με βοηθό τον οπορτουνιστή Van Heflin. Και γιατί ονομάστηκε Santa Fe Trail; Επειδή εκεί στο Σάντα Φε μετατέθηκαν οι δύο αξιωματικοί και φίλοι για να επιτηρούν την περιοχή όπου χτίζονταν και οι νέες γραμμές του σιδηροδρόμου, εκεί γνώρισαν την Ντε Χάβιλαντ και άρχισαν να την κορτάρουν και εκεί άρχισαν και τις αψιμαχίες τους με τον Μπράουν. Ο ορισμός της κλασικής ταινίας από την χρυσή εποχή του Χόλιγουντ.

The Charge of the Light Brigade

Ξεκινάς να δεις το έργο The Charge of the Light Brigade και καταλύγεις να διαβάζεις ιστορία (στρατιωτική και... χολιγουντιανή). Η Warner επέλεξε το 1936 να γυρίσει ένα έργο με θέμα τη Βρετανική αυτοκρατορία του 19ου αιώνα, μετά την επιτυχία του Lives of a Bengal Lancer του '35. Ο τίτλος του έργου βασίστηκε στο ομότιτλο ποίημα του Λόρδου Alfred Tennyson γύρω από την επέλαση ελαφριάς ταξιαρχίας Βρετανών εναντίον των Ρώσων (στη μάχη του Balaklava-1854) στον πόλεμο της Κριμαίας. Οι δυνάμεις των Ρώσων ήταν πολύ μεγαλύτερες από αυτό που πίστευαν οι Βρετανοί και η συντριβή της ταξιαρχίας ήταν αναπόφευκτη.

Η ιστορία της ταινίας που παρακολουθούμε πάντως επικεντρώνεται στο ερωτικό τρίγωνο ανάμεσα στον Errol Flynn, την αρραβωνιαστικιά του Olivia de Haviland και τον αδερφό του Flynn (κάποιον σχετικά άσημο Patrick Knowles), και το δράμα περιπλέκεται από τις εξελίξεις και το περιβάλλον στο οποίο διαδραματίζεται. Το οποίο περιβάλλον είναι η Ινδία και η επανάσταση του 1857. Το μεγαλύτερο κομμάτι της ταινία βασίστηκε πάνω στην ιστορία της σφαγής του Cawnpore και μόνο στο τέλος παρουσιάζεται η μάχη στο Balaklava. Επειδή όμως υπήρχε χρονολογική ανακρίβεια με τα δύο συμβάντα, οι του Χόλιγουντ επέλεξαν να αλλάξουν ονομασία στο Cawnpore και το μετονόμασαν στο φανταστικό Chukoti. Η βία που παρουσιάζεται στο έργο είναι αρκετά... light και γραφικά απλοϊκή για τα δεδομένα του σύγχρονου θεατή αλλά και για την λογοκρισία της εποχής του 1936, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς το μέγεθος της αποτροπιαστικής σφαγής που έλαβε χώρα στο Cawnpore από τους Ινδούς. Και φυσικά, στη συνέχεια, τα αντίποινα των Βρετανών ήταν εντελώς εκδικητικά και ομοίως αποτροπιαστικά.

Μετά αναρωτιέσαι αν έχει αλλάξει τίποτα στον κόσμο μας εδώ και χιλιάδες χρόνια: οι μεγάλεις δυνάμεις επεμβαίνουν σε διάφορα σημεία του πλανήτη, οι προστριβές οδηγούν σε αιματοχυσίες και εν έτη 2015 η τρομοκρατική ενέργεια στο Παρίσι επιβεβαιώνει την απορία μου· τίποτα δεν έχει αλλάξει σ'αυτόν τον κόσμο.

Κατά τ'άλλα, το έργο είναι άλλη μία δημιουργία του κλασικού Χόλιγουντ με σκηνοθέτη τον Michael Curtiz (της Καζαμπλάνκας και άλλων τετρακοσίων έργων!), με εμφάνιση των στίχων του ποιήματος πάνω στην οθόνη κατά τη διάρκεια της τελικής μάχης (σαν ταινία του βωβού) και με πλήθος από κουστούμια, σκηνικά, κομπάρσων και αλόγων. Σημειώστε ότι (αντιγράφω από wikipedia) στην τελική σκηνή, χρησιμοποιήθηκε ως είθισται σύρμα για να ανατρέπονται τα άλογα αλλά χρειάστηκε να θανατωθούν 25 από τα 125. Μετά από αυτό το συμβάν, το αμερικανικό Κονγκρέσο θέσπισε νόμο για την προστασία των ζώων στα γυρίσματα ταινιών και φυσικά απαγορεύτηκε η χρήση των συρμάτων.

The Dark Mirror

Σενάριο και παραγωγή από τον Nunnally Johnson, από μια ιστορία του Vladimir Pozner (που προτάθηκε για το όσκαρ πρωτότυπης ιστορίας), σκηνοθεσία από τον Robert Siodmak, με σταρ την Olivia de Havilland στο διπλό ρόλο των δίδυμων αδερφών που είναι ύποπτες για φόνο! Το The Dark Mirror του 1946 είχε καλά «συστατικά» (δηλ. συντελεστές) και ένα αξιοπρεπές αποτέλεσμα. Είναι μία προβλέψιμη ταινία μυστηρίου και αγωνίας, την οποία θα θυμόμαστε κυρίως για το πετυχημένο μοντάζ και την διπλή εμφάνιση της De Havilland στο ίδιο πλάνο. Κάτι που κοπιαρίστηκε έκτοτε πολλάκις (μέχρι και από την... Αλίκη). Θα θυμόμαστε το έργο και για ένα δεύτερο λόγο: για την επιδερμική, μεν, αλλά ενδιαφέρουσα, δε, εντρύφηση στα μέσα της ψυχολογικής ανάλυσης, δηλαδή στην παρουσίαση κάποιων μεθόδων της. Ο σύζυγος της Τζίντζερ Ρότζερς (για κάποια χρόνια) Lew Ayres επιστρέφει στα κινηματογραφικά πλατό μετά την άρνησή του να συμμετάσχει στον Β' ΠΠ και αναλαμβάνει να ψυχολογήσει τις δύο αδερφές. Ο Thomas Mitchell είναι ο αστυνομικός που θέλει να λύσει το μυστήριο, καθώς δεν δέχεται το τέλειο έγκλημα και προσπαθεί να βρει ποια από τις δύο αδερφές είναι η φόνισσα.

The Private Lives of Elizabeth and Essex

Η σχέση της βασίλισσας Ελισάβετ Α' με τον πρίγκιπα του Έσσεξ είναι το κύριο και το μόνο θέμα της ταινίας που βασίστηκε στο θεατρικό "Elizabeth the Queen" του Maxwell Anderson. Η Warner μαζί με τον μόνιμο σκηνοθέτη της Michael Curtiz παίρνουν τον σταρ της εποχής Errol Flynn και τον βάζουν σε άλλο ένα έγχρωμο έργο με... κολάν, μετά το Ρομπέν των Δασών. Ευτυχώς ο κύριος γυναικείος ρόλος δώθηκε στην Bette Davis, η οποία δίνει μια μεγαλύτερη αξία στο έργο με το ερμηνευτικό της βάθος. Κι αυτό το λέμε επειδή το μειονέκτημά μας εδώ είναι η ερμηνεία του Flynn, που απλά δεν ταιριάζει. Μια χαρά είναι όταν τον βλέπουμε σε περιπέτειες. Εδώ, δυστυχώς, είναι λίγος. Η βασίλισσα Ελισάβετ και ο ιππότης του Έσεξ λοιπόν αναλώνονται σε πολύ μπλα-μπλα, προσπαθώντας να δείξουν ο ένας στον άλλο την αγάπη τους αλλά ταυτόχρονα να κρατήσουν το κύρος τους και να μην ρίξουν το Εγώ τους. Παιχνίδια πάθους και εξουσίας με τις κατάλληλες δόσεις δολοπλοκίας και ίντριγκας. Συμπρωταγωνιστούν, μεταξύ άλλων, η Olivia De Havilland και ο νεαρός τότε Vincent Price σε ρόλο αντιπαθητικού, πάλι! Προτάθηκε για πέντε τεχνικά όσκαρ και μόνο.

In This Our Life (Η ύαινα)

Κακομαθημένη ως εκεί που δεν παίρνει, η νεαρή Bette Davis θα κλέψει τον σύζυγο της αδερφής της και θα το σκάσει μαζί του, ενώ θα παρατήσει στα κρύα του λουτρού τον αρραβωνιαστικό της. Μέσα στο δυσμενές κλίμα που δημιουργήθηκε, η αδερφή Olivia De Havilland θα αφήσει το γλυκανάλατο παρελθόν της, θα προχωρήσει μπροστά στη ζωή της και στο τέλος θα τα φτιάξει με τον πρώην της αδερφής της. Θα βρουν παρηγοριά ο ένας στην αγκαλιά του άλλου και θα φτιάξουν μια γερή σχέση εμπιστοσύνης. Μετά από ένα τραγικό συμβάν, η Davis θα επιστρέψει στο πατρικό χωρίς να έχει αλλάξει ιδιατέρως μυαλά. Η ζήλια της θα φουντώσει όταν δει πόσο ευτυχισμένο είναι το ζευγάρι και θα αρχίσει πάλι τις μηχανοραφίες...

Η ταινία In This Our Life αποτελεί ένα δυνατό δράμα, με σούπερ καστ και τον John Huston στη δεύτερη σκηνοθετική δουλειά του, μετά το Γεράκι της Μάλτας. Μια ταινία που είναι ο ορισμός της κλασικής. Μέσα από το οικογενειακό δράμα, ο σκηνοθέτης προσπαθεί να σχολιάσει πολλά ζητήματα όπως περί ρατσισμού, ισότητας, διαζυγίων και τα λοιπά, θέματα ταμπού στην εποχή των αρχών της δεκαετίας του '40. Κάποιοι έχουν σχολιάσει ότι η ταινία δεν έχει πολλά να προσφέρει στο σημερινό σινε-θεατή, αλλά εμείς θα λέγαμε ότι αξίζει κανείς να παρακολουθήσει τα ιερά, θηλυκά τέρατα της υποκριτικής· ειδικά την «κακία» της κυρίας Davis, που είναι άλλο πράμα!

Hush... Hush, Sweet Charlotte (Το μυστικό της Σάρλοτ)

Μετά την απροσδόκητη επιτυχία της What Ever Happened to Baby Jane, οι συντελεστές της αποφάσισαν να ξανασυνεργαστούν. Ο συγγραφέας της Baby Jane Henry Farrell παίρνει το διήγημά του What Ever Happened to Cousin Charlotte και το παραδίδει ως σενάριο με τίτλο Hush... Hush, Sweet Charlotte. Ο Robert Aldrich αναλαμβάνει ξανά χρέη σκηνοθέτη καθοδηγώντας τις Bette Davis και Joan Crawford. Η τελευταία όμως δηλώνει ασθενής και αποχωρεί από το έργο. Οι κακές γλώσσες λένε ότι δεν θέλησε να περάσει ξανά αυτά που πέρασε με την Davis. Τη θέση της παίρνει η φίλη τής Davis, η Olivia De Havilland και δίπλα τους βρίσκουμε τον Joseph Cotten. Αυτό το... γεροντικό θρίλερ μοιάζει σε πολλά σημεία με το προηγούμενο, μόνο που αυτή τη φορά προστέθηκε αρκετή δόση grand-guignol. Ειδικά η εναρκτήρια σκηνή φαντάζει ακόμα και σήμερα σοκαριστική, ποσώς το 1964 όταν πρωτοκυκλοφόρησε.

The Snake Pit (Ο λάκκος με τα φίδια)

Με κάτι τέτοιους πιο απαιτητικούς ρόλους μπόρεσε η Olivia De Havilland να ξεφύγει από τη σκιά του μόνιμου συμπρωταγωνιστή της, του Errol Flynn, και να δείξει τις πραγματικές υποκριτικές της ικανότητες. Στην παρούσα ταινία, The Snake Pit, η χαριτωμένη κατά τα άλλα ηθοποιός «τσαλακώνει» σε μεγάλο βαθμό την εικόνα της υποδύοντας μια ψυχικά άρρωστη κοπέλα, η οποία ξυπνάει μια μέρα σε ένα φρενοκομείο χωρίς να γνωρίζει πώς βρέθηκε εκεί. Με συνεχή flash-back, ο ρωσικής καταγωγής σκηνοθέτης Anatole Litvak μας κάνει γνωστή την ιστορία της και επικεντρώνεται στη συνέχεια στην επίλυση του μυστηριώδες τραυματικού παρελθόντος της. Το οποίο -να πούμε την αλήθεια- δεν μας έπεισε και πολύ, αλλά δεν μπορώ να εκφέρω και επίσημη ιατρική άποψη, έτσι δεν είναι; Βραβείο ερμηνείας για την Havilland στο φεστιβάλ της Βενετίας και σημειώστε τις οχτώ υποψηφιότητες για βραβεία όσκαρ που κέρδισε αυτή η ενδιαφέρουσα ταινία, κερδίζοντας τελικά μόνο αυτό στην κατηγορία του ήχου.

Captain Blood

Η ζωή κύκλους κάνει... ακόμα και στον κινηματογράφο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα οι πειρατικές ταινίες, οι οποίες ξαναζωντάνεψαν (χάρη στον Johnny Depp). Εμείς όμως τις γνωρίσαμε μέσω του ήρωα με τα κολάν Errol Flynn. Η ταινία του 1935 Captain Blood είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα, καθώς αποτελεί το μεγάλο breakthrough του Flynn (που την εποχή εκείνη ήταν ένας άσημος ηθοποιός που πήγε στο Χόλιγουντ από την Τασμανία της Αυστραλίας!) και της (συνήθης παρτενέρ του από κει και έπειτα) Olivia De Havilland. Το Χόλιγουντ βρήκε στο πρόσωπο του Flynn τον αντικαταστάτη του Douglas Fairbanks και λογικό ήταν να τυποποιηθεί σε γραφικούς ρόλους σε περιπετειώδεις ταινίες. Η ταινία μας βασίστηκε στο ομώνυμο βιβλίο του Rafael Sabatini και σκηνοθετήθηκε από τον Michael Curtiz, ο οποίος θα ήταν και ο (σχεδόν) μόνιμος σκηνοθέτης του ζευγαριού Flynn-De Havilland. Η ιστορία μας θέλει το γιατρό Peter Blood να καταδικάζεται για προδοσία εναντίον του στέματος το 17ο αιώνα, να πουλιέται ως σκλάβος στο νησί Μπαρμπέιντος, να δραπετεύει, να κατακτά ένα ισπανικό πλοίο και να γίνεται πειρατής και να ακολουθούν διάφορες ακόμα περιπέτειες. Όλα αυτά και άλλα πολλά τα βλέπουμε μέσα σε δύο χορταστικές ώρες.

The Heiress (Η κληρονόμος)

Η Κληρονόμος (1949) του σπουδαίου αμερικανού σκηνοθέτη William Wyler δεν είναι μια απλή ρομαντική ταινία εποχής. Θα λέγαμε ότι είναι κυρίως μια ψυχολογική ταινία για τις προβληματικές σχέσεις πατέρα-παιδιού. Πλούσια και άβγαλτη κορασίσα φτάνει σε ηλικία γάμου και γνωρίζει έναν τυχοδιώκτη νεαρό. Αποφασίζουν να παντρευτούν κόντρα στις επιθυμίες του πατέρα της, που βλέπει στο πρόσωπο του νεαρού τον καιροσκοπισμό. Αυτός όμως θα πάρει τα λεφτά που χρειάζεται και θα την παρατήσει λίγο πριν το γάμο. Όταν επιστρέψει ύστερα από λίγα χρόνια, η κληρονόμος μας θα τον... πληρώσει με το ίδιο νόμισμα.

Το σενάριο βασίστηκε στο ομώνυμο θεατρικό έργο, το οποίο βασίστηκε στο μυθιστόρημα "Washington Square" του Henry James. Οι τέσσερις βασικοί ηθοποιοί δίνουν εντυπωσιακές ερμηνείες· βραβείο όσκαρ α' γυναικείου ρόλου στην Olivia de Havilland. Ο Wyler «χτίζει» μια εντυπωσιακή ταινία. Και αυτή η... τηλεγραφική παράγραφος κλείνει με την προτροπή να διαβάσετε και τι λέει ο φίλος μας ο mpoukatsas για την ταινία.